(AİHS. m. 6) (2709 S. K. m. 36, 141) (353 S. K. m. 9, 17, 19, 217, 221) (1632 S. K. m. 132) (5237 S. K. m. 245)

Daire ile Başsavcılık arasında ortaya çıkan ve Daireler Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlığın konusu, arkadaşının bir şeyini çalmak ve banka kartını kötüye kullanmak suçlarından dolayı gerçekte heyet hâlinde kurulu Askeri Mahkemece tesis edilmesi gereken mahkûmiyet ve görevsizlik kararlarının, tek hâkimden kurulu Askeri Mahkeme tarafından tesis edilmesinin her iki suç yönünden müşterek bozma sebebi teşkil edip etmeyeceği noktasındadır.

Kurulumuzca yapılan müzakerede, öncelikli olarak sanığın iddianame ve hükümlere konu eylemleri arasında 353 sayılı Kanunun 17nci maddesinin öngördüğü biçimde Askeri Mahkemede yargılanmayı gerektirir bir bağlılık ilişkisi bulunmadığı sonucuna varılarak, her bir eylem yönünden itiraz incelemesine geçilmiştir.

Başkan , sanığın işlediği iddia olunan banka kartını kötüye kullanmak suçu ile askeri bir suç niteliğindeki arkadaşının bir şeyini çalmak suçu arasında Askeri Mahkemede yargılanmayı gerektirir bir ilgi bağı bulunduğunu ileri sürerek, çoğunluk kararına katılmamıştır.

353 sayılı Kanunun 19uncu maddesinde, Subay ve astsubayların işledikleri suçlara ait davalar ile ağır ceza mahkemesinin görevine giren suçlara ait davalar hariç olmak üzere, üst sınırı beş yıla kadar (beş yıl dahil) hapis cezaları ve bunlara bağlı adli para cezaları ile bağımsız olarak hükmedilecek adli para cezalarını ve güvenlik tedbirlerini gerektiren Askeri Ceza Kanununda ve diğer kanunlarda yazılı suçlara ait davalara ve suç konusu olmayan eşyanın müsaderesine tek hâkim tarafından bakılır.

Kurulla veya tek hâkimle bakılacak işlerin belirlenmesinde, cezayı ağırlaştırıcı veya hafifletici nedenler gözetilmeksizin, kanunda yer alan suçun cezasının üst sınırı göz önünde bulundurulur.

Bir kimse tarafından işlenmiş müteaddit fiillerin yargılanması görevinin belirlenmesinde, en ağır cezayı gerektiren fiil esas alınır. Fiilde veya failde bağlantı hâlinde de kurulla veya tek hâkimle bakılacak işler, birinci fıkra hükmüne göre belirlenir hükümleri yer almaktadır.

Somut olayda, arkadaşının bir şeyini çalmak ve banka kartını kötüye kullanmak suçlarını işlediği iddiasıyla sanık hakkında kamu davası açıldığı, arkadaşının bir şeyini çalmak suçunun tanımlandığı ASCK'nın 132'nci maddesinin üst sınırının beş yıl olduğu ve banka kartını kötüye kullanmak suçunun tanımlandığı TCK'nın 245/1'inci maddesinin üst sınırının ise altı yıl olduğu dikkate alındığında, en ağır cezayı gerektiren eylemin, banka kartını kötüye kullanmak suçuna ilişkin eylem olduğu, bu itibarla, 353 sayılı Kanun'un 19/3 ve 19/1'inci maddeleri gereğince, sanık hakkında açılan bu davalara heyet hâlinde kurulan Askeri Mahkemece bakılması gerektiği hususunda bir tereddüt bulunmamaktadır.

Ancak, yargılamayı sürdürülen Askeri Mahkemenin görevli olup olmadığı şeklinde ortaya çıkan ön meselenin dava dosyasında bulunan tüm delilerin değerlendirilmesi suretiyle ve öncelikli olarak çözümlenmesi gerekmektedir. Bu zorunluluğu