Ankara BAM 26. Hukuk Dairesi 2022/2142 Esas - 2023/297 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO: 2022/2142
KARAR NO: 2023/297

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 07/06/2022
NUMARASI: 2022/132 Esas 2022/447 Karar
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
VEKİLİ:
DAVANIN KONUSU: Trafik Kazası Nedeniyle Maddi Tazminat
KARAR TARİHİ: 03/05/2023
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ: 09/05/2023

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda,
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde: davacının içinde yolcu konumunda olduğu araç ile davalıya trafik sigortalı araç arasında 25.09.2016 tarihinde meydana gelen kaza sonucu davacının yaralandığını, aynı olayla ilgili olarak Ankara 1. ATM'nin 2021/837 esas sayılı dava dosyasında davalı sigorta şirketi aleyhine açılan davanın derdest olduğunu (derdest dosyada alınan bilirkişi raporları ile davalının sigortalısının olayda %100 oranında kusurlu olduğunun ve davacının söz konusu kaza sebebiyle %28 oranında sürekli maluliyeti bulunduğunun sabit olduğunu), ancak 21.02.2022 tarihinde iş bu dava açıldıktan sonra ilgili mahkemece 22.02.2022 tarih, 2022/117 karar sayılı kararla davacının 193.309,27 TL sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin kabulüne karar verildiğini, davalı sigorta şirketinin ZMSS poliçe limitinin 310.000,00 TL olduğunu, Ankara 1. ATM'nin 2021/837 esas sayılı dava dosyasında kendilerince 2. Kez ıslah yapılamadığından, bakiye 116.690,73 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 15.05.2017 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davalı davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Yerel mahkemece davanın, trafik kazasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkin olduğu, Uyuşmazlığın, davacının Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde açtığı davada verilen karar ile karşılanmayan maddi tazminat zararı olup olmadığı noktasında toplandığı, davacıda meydana gelen maluliyet oranının tespiti için Hacettepe ATK tarafından hazırlanan 08.11.2018 tarihli rapora göre, davacıda %28 oranında sürekli iş göremezlik, 6 ay bakıcı ihtiyacı süresi ve 18 ay geçici iş göremezlik halinin bulunduğunun rapor edildiği, delil olarak bildirilen Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/719 Esas - 2019/94 Karar sayılı dosyasında davacı için sürekli iş göremezlik tazminatı ve SGK tarafından karşılanmayan tedavi giderine hükmedildiği, kararın taraflarca istinaf edildiği, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararda tazminat hesaplanmasının progresif rant yerine 1.8 teknik faiz yöntemine göre yapılması doğru görülmediğinden mahkeme kararının kaldırıldığı, yeniden yapılan yargılama sırasında progresif rant yöntemi uygulanarak karar tarihine en yakın asgari ücret baz alınarak yapılan hesaplamada 14.01.2022 tarihli ek rapora göre, davacının geçici iş göremezlik zararının 25.510,69-TL, sürekli iş göremezlik zararının 583.407,04-TL, bakıcı ihtiyacı giderinin 10.251,75-TL olduğunun rapor edildiği, ilgili dosyada 2. Kez ıslah mümkün olmadığından davacının 193.309,27 TL sürekli iş göremezlik tazminatının kabulüne karar verildiği, davacının 310.000,00 TL poliçe limiti kadar tazminat talep edebileceği nazara alınarak, bakiye 116.390,73 TL tazminatın tahsili için işbu davayı birleştirme talepli açtığı, ancak birleştirme kararından önce Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde karar verildiği görülmekle mahkemece birleştirme kararı verilmeyerek, yargılamaya devam olunduğu, Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesindeki dosyada maluliyet raporu ve kusur raporu kesinleştiğinden, kaldırma kararı sonrasında aldırılan bilirkişi raporundaki hesaplamanın usulüne uygun yapıldığı, TRH 2010 yaşam tablosu kullanıldığı ve progresif ranta göre asgari ücret üzerinden tazminat hesaplandığı, davacının iş bu davayı ek dava olarak açtığı, bu davadaki talebinin poliçe limiti dahilinde kaldığı, Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen kararın 17.05.2022 tarihinde kesinleştiği anlaşıldığından açılan davanın kabulüne, 116.390,73 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihi olan 15.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, hükme karşı davalı sigorta şirketi vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı ... Sigorta AŞ vekili istinaf dilekçesinde, Motorlu araç kazalarından doğan maddi tazminat taleplerine ilişkin zamanaşımı konusunun 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 109. maddesinde düzenlendiğini, buna göre taleplerin zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğradığını, buna göre iş bu davanın anılan zamanaşımı süreleri geçtikten sonra açılması nedeniyle zamanaşımı nedeniyle reddinin gerektiğini, davalı şirketin zorunlu mali mesuliyet sigortasından doğan sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olduğunu, iş güvenliği uzmanlarının kusur raporu düzenlemek için yetkili olmadığını, yetkili merci tarafından düzenlenmeyen söz konusu kusur raporunun hükme esas alınamayacağını, Adli Tıp Kanunu ve yönetmeliği uyarınca en doğru ve geçerli tespitin yapılabilmesi için Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi’nin en az yedi uzmanının katılımı ile oluşan genişletilmiş uzmanlar heyetinden ve Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti’nden rapor alınmasının zorunluluk arz ettiğini, yetkili merci tarafından tayin edilmeyen hatalı kusur oranını kabul etmediklerini, davalı şirketin Karayolları Trafik Kanunu’nun 91 maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası uyarınca, sigortalısının kusuru ile 3. kişilere verdiği zararı, yine poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere tazmin etmekle mükellef olduğu göz önüne alındığında, Adli Tıp Kurumu İstanbul Trafik İhtisas Dairesi ve Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti’nden seçilecek kusur konusunda uzman bir bilirkişi heyeti marifetiyle ifade tutanakları, ceza dosyası vb. belgeler üzerinde detaylı inceleme yapılarak kusur tespitinin yapılmasının hukuki zorunluluk olduğunu, öte yandan kazanın meydana gelmesine etki edebilecek yol kusuru ve teknik arıza hususlarının da değerlendirilmediğini, dava konusu kazanın hangi sebeple meydana geldiğinin her durumda araştırılması, Karayolları Genel Müdürlüğü’nün dava konusu kazanın meydana gelmesine etki edecek trafik işaret ve lambalarından, yolun yapısından ve trafik güvenliğini tehlikeye atacak derecede görüşü engelleyecek bir hususun bulunup bulunmadığının ayrıca belirlenmesi gerektiğini, söz konusu raporda bu hususların belirtilmediğini(Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin 2007/3028 E. 2008/9395 K. 15.07.2008 tarihli kararı), davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla bir an için aksinin düşünülmesi ve dava konusu kaza nedeniyle tazminat hesabı yapılmasına karar verilmesi halinde, haksız eylem sonucu yaralanma ve maluliyet sebebiyle yapılacak başvurularda, tazminatın denkleştirilmesi kuralı gereğince, olay sebebiyle elde edilen kazanımların tazminat tutarından indirilmesi ile haksız eylem sonucu gerçekleşen gerçek zararın belirlenmesi ve ona göre tazminata hükmedilmesi gerektiğini, bu kapsamda tazminat hesabı da uzmanlık gerektirdiğinden, hazine müsteşarlığı tarafından kabul edilen bir aktüer uzmanı seçilerek anılan hesaplamaların yaptırılması, bu konuda uzman olmayan hukukçulara bu görevin tevzi edilmemesi gerektiğini, hükme esas hesap raporunda hesaplama yönteminin hatalı olduğunu, sigorta bir zenginleşme aracı olmayıp sigorta şirketinin sigortalısının, kaza nedeniyle oluşan maddi zararlarını tazmin etmekle yükümlü bulunduğunu, bu sebeple bilirkişinin işin özelliğine göre uygun teknik bilgiye sahip olması gerektiği gibi hazırlayacağı raporun uzman olduğu konudaki özel ve teknik bilgiyi içerir nitelikte bulunması gerektiğini, Hazine Müsteşarlığı’nın 05.02.2010 tarih ve 2010/4 sayılı genelgesi uyarınca, aktüer hesaplamalarının Müsteşarlık nezdinde tutulan Aktüer Siciline kayıtlı aktüerler tarafından yapılmasının uygun görüldüğünü( Yargıtay 11. H.D. 2007/11312 E., 2009/538 K. ve 22.01.2009 tarihli kararı), davalı şirketin işbu başvuruda taraf olmasına sebep olan hukuki belgelerin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile Trafik Sigortası Genel Şartları olduğunu, Dolayısıyla genel şartlarda yer alan hüküm ve şartların tazminat hesabında dikkate alınması gerektiğini, Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihli ve E.2019/40, K.2020/40 sayılı Kararı ile iptal edilen KTK hükümleri nedeniyle ortaya çıkan kanun boşluğunun 19.06.2021 tarihli Resmi Gazete ile yürürlüğe giren 7327 sayılı İcra ve İflâs Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 18. ve 19. Maddeleri ile Karayolları Trafik Kanunu’nda yapılan değişiklikler ile belirli hale geldiğini, söz konusu kanun hükümlerinin işbu tarihte devam eden yargılama süreçlerinde de dikkate alınması gerektiğini, bu anlamda dosya hesaplamasında Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. Maddesinin güncel halinin dikkate alınması gerektiğini, bu nedenlerle, destekten yoksun kalma ve sürekli sakatlık hallerinde tazminat hesaplamasında TRH 2010 tablosu kullanılması, %1, 8 teknik faiz uygulanması ve hesaplamanın progresif rant yöntemi yerine aktüeryal yöntemlerle yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere yeni kanun hükümlerinin uygulanmaması halinde dahi progresif rant yöntemi ile hesaplama yapılması ve teknik faizin hesaba katılmamasının açık bir şekilde gerçek zarar ilkesine aykırı olduğunu, ülkemizin ekonomik yapısı ve koşulları da gözetilerek irat halinde yapılması gereken ödemenin peşin yapılması halindeki reel getirisinin hesaplamada gözetilmesi ve aktüeryal hesaplama yönteminin kullanılması gerektiğini, ülkemizde enflasyon oranının, mevduat faiz oranlarının altında seyrettiği, gelir artışı için enflasyon oranının daha altında artış yapılması gerektiği gerçeği ile reel faiz getirisinin gelir artışına oranla daha yüksek olduğu da düşünüldüğünde her durumda reel faiz getirisinin belirli oranda iskonto edilmesinin yerinde olacağını, Hazine Bakanlığınca belirlenen iskonto oranı 1,8 uygulamasının, teknik hesaplamalarla ... verileri dikkate alınarak devlet tarafından belirlendiğini, Defaten peşin ödenen tazminatın, reel faiz getirisi kadar iskonto edilmemesinin zarar gören bakımından sebepsiz zenginleşmeye, davalı bakımından fakirleşmeye neden olacağını, Türk Borçlar Kanunu’na göre zararın hesaplanması esaslarına aykırı olacağını, hakkaniyete aykırı olduğunu, sürekli sakatlık hallerinde tazminat hesaplamasında %1,8 teknik faizin uygulanmasının, Türk Borçlar Kanunu’nun gerçek zararın tespiti ilkelerine aykırı olmadığını, kaza esnasında davacının emniyet kemeri kullanmadığının ifade tutanakları ile sabit olduğunu, davacının yaralandığı bölgeler değerlendirildiğinde de emniyet kemeri kullanılmadığının açıkça anlaşıldığını, davacının zararın artmasında müterafik kusuru bulunduğundan davacı lehine tazminata hükmedilmesi halinde yerleşik Yargıtay içtihatları çerçevesinde tazminattan %20 oranında müterafik kusur indirimi uygulanması gerektiğini, Emniyet kemerinin yolculuk esnasında takılması gerektiği kural olarak KTK’da da ifade edilmiş olup, davacının belirtilen ve benzeri güvenlik önlemini almamış olmasından davalı şirketin sorumlu olduğunun kabulünün hakkaniyet ve iyi niyet kuralları ile bağdaşmadığını, kaldı ki 18.07.1997 tarih, 23053 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Karayolları Trafik Yönetmeliği madde 150 de açık olarak düzenlendiği üzere emniyet kemeri takmamanın davacının kazanın oluşumunda açıkça kusurlu olduğunun ispatı niteliğinde olup, kesinlikle kabul anlamına gelmemek üzere yapılacak tazminat hesaplamasında bu hususların göz önünde bulundurulması gerektiğini(Yargıtay 4. HD’nin 2012/15644 esas, 2013/14775 karar, 24.09.2013 tarihli kararı), Davacının emniyet kemeri takmamasının, yaralanmasına ne derece etkisi olduğunun belirlenmesi için, dosyanın Adli Tıp Kurumu’na gönderilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE
HMK'nın 355. maddesi gereğince davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda, Dava, trafik kazasından kaynaklanan yaralanma nedeni ile bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir.
Davaya konu trafik kazasının 25.09.2016 tarihinde meydana geldiği, iş bu ek davanın 21.02.2022 tarihinde açılmış olduğu, davacının kaza sonucu yaralandığı anlaşılmakla, 2918 sayılı KTK.nun 109/2 maddesi gereğince söz konusu eylem için kaza tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'ya göre davanın 8 yıllık zamanaşımı süresi içinde açıldığı anlaşılmakla davalı vekilinin zamanaşımına ilişkin istinaf talebi yerinde görülmemiştir.
Taraflar arasında aynı kazaya ilişkin olarak daha önce görülen Ankara 1. ATM’nin 22.02.2022 tarih, 2021/837Esas-2022/117 Karar sayılı(mahkemenin 05.02.2019 tarih, 2017/719 esas-2019/94 karar sayılı kararının taraflarca istinaf edilmesi üzerine Ankara BAM 26. HD’nin 11.11.2021 tarih, 2019/1204 esas-2021/2015 karar sayılı kararı ile kaldırılmasına karar verilen) dosyasında alınan, usul ve yasaya uygun bulunan bilirkişi raporlarında tespit edilen kusur durumu kesinleşmiş olup, kaldırma kararından sonra yapılan inceleme sonucu verilen yerel mahkeme kararı da taraflarca istinaf edilmeyerek 17.05.2022 tarihinde kesinleşmiştir. Ayrıca davacı, davalıya sigortalı aracın arkasından çarptığı, dava dışı sürücü yönetimindeki minibüste(karşı araç) yolcu konumunda olup, kazanın oluşumunda herhangi bir kusuru bulunmadığından davalı vekilinin kusura ilişkin istinaf talebi de yerinde görülmemiştir.
Davalı sigorta şirketi vekilinin tazminat hesaplama yöntemine ilişkin istinaf talebinin incelenmesinde, Karayolu Trafik Kanunu’nun 91. maddesi gereği, KTK 85. maddesinde belirtilen bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda, poliçe limiti dahilinde işletenin sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere, mali sorumluluk sigortası yaptırılması zorunludur.
Dava konusu olay 25.09.2016 tarihinde meydana gelmiştir. Karayollar