T.C.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2021/932 Esas 2023/557 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/932
KARAR NO: 2023/557
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ......

İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: ESKİŞEHİR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/02/2021
NUMARASI: 2015/420 Esas 2021/175 Karar
DAVACI :
VEKİLLERİ:
DAVALILAR
VEKİLLERİ
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 26/06/2015
KARAR TARİHİ : 12/04/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/05/2023
Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili ile davalıların dava dışı .... A.Ş.'nin ortakları ve sorumlu yönetim kurulu üyesi olduklarını, dava dışı şirketin vergi dairesine olan borçlarından dolayı müvekkilinin alacaklı olduğu icra dosyasına vergi dairesi başkanlığı tarafından haciz konulduğunu ve borcun tamamı olan 215.273,90 TL'nin müvekkilinin alacaklı olduğu takip dosyasında yapılan tahsilattan cebri icra yolu ile alındığını, bu ödeme nedeniyle müvekkilinin sorumluluğunun yönetim kurulu üyesi olan davalılar ile eşit olduğunu, kendi payı dışında ödemiş olduğu paylar ile ilgili davalılar aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalıların takibe haksız olarak itiraz ettiğini belirterek davalıların icra takibine itirazlarının iptaline, %20 oranında icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkilinin şirketin hiçbir belgesine imza atmadığını, müvekkili döneminde herhangi bir vergi borcu da bulunmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davacının şirketin murahhas azası olduğunu, şirketin vergi borcunu ödemekle yükümlü bulunduğunu, temsilcinin ödediği bu tutar için asıl borçlu olan şirkete rücu edebileceğini, müvekkilinin şirketin vergi borcu olduğundan haberdar olmadığını, kendisine kusur yüklenemeyeceğini, vergi borcu nedeniyle takip yükümlülüğü de bulunmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, dava dışı şirketin 16/03/2007 tarihli olağan genel kurul toplantısında yönetim kurulu üyeliklerine 3 yıl süreyle davalı ..., davacı ... ve davalı ...'ın seçildikleri, şirketin yönetim kurulunun 26/03/2007 tarih 2007/7 sayılı kararıyla aralarında yapmış oldukları görev bölümünde, yönetim kurulu başkanlığı murahhas azalığa davacı ...'in, yönetim kurulu başkan vekilliğine davalı ... ve yönetim kurulu üyeliğine davalı ...'ın atanmasına, davacı ...'in münferiden atacağı imzası ile şirket temsil ilzama ve ahzu kabza yetkili atanmasına oybirliğiyle karar verildiği, dava dışı .... A.Ş.'nin ana sözleşmesinde yönetim kurulunun temsil yetkisini ve idari işlemlerin hepsini veya bir kısımını yönetim kurulu olan murahhaslara veya pay sahibi olmayan müdürlere bırakabileceğine ilişkin hüküm bulunduğu, davacı dilekçesinde verginin doğduğu zaman olan 2007-2009 yılları arasında dava dışı şirket yönetim kurulu üyesi veya temsilcisi olmadığını, hissesini devrettiğini, verginin doğduğu ve ödenmesi gereken dönemlerde şirketin kayyımın sorumluluğunda olduğunu belirttiği, mahkemenin 2009/256 Esas sayılı dosyasıyla ... ve ... tarafından .... A.Ş.'ye yönelik olarak pay tesliminin geçiş tarihi ve tescilinin yapılıp yapılmadığı konusunda dava açıldığı, dava sonucunda davalı ... hakkında pasif husumet ehliyetinin bulunmaması, ... ve şirketi için ise davanın reddine karar verildiği ve kararın Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği, davacının 2007-2009 yılları arasında ve verginin doğduğu dönemde şirketin temsilcisi olduğu, mahkemenin 2019/328 Esas sayılı dosyasında ... ve ... tarafından davalılar ..., ... A.Ş., ... ve ...'a karşı şirkete kayyım atanması yönünde dava açıldığı ve şirkete kayyım olarak ...'ın atandığı ve bu mahkeme kararının da kesinleştiği, mahkemenin 2019/328 Esas sayılı dosyasında kayyım ...'ın ..., ..., ... ve ... A.Ş.'ne karşı kayyım kararının kaldırılması ve şirkete yeni bir kayyım atanmasına dair dava açıldığı ve bu davanın da reddine karar verildiği, incelenen vergi kayıtları, bilirkişi raporu ve yukarıda incelenen mahkeme kararları gereğince, şirketin dava dışı .... A.Ş.'nin vergi döneminin doğduğu zamanda davacı ve davalılar dışında yönetim kurulu üyesi ve temsilcisinin bulunmadığı, ayrıca kayyımın sorumlu olduğuna dair bir delilin de ortaya konulmadığı, anonim şirketlerde görev süresi biten yönetim kurulu üyelerinin bu sıfatlarının kendiliğinden düşeceğine dair bir hüküm bulunmaması nedeniyle yeni yönetim seçilene kadar zorunlu görevlerine devam etmeleri gerektiği, vergi borcunun doğduğu ve ödenmesi gereken dönemde davacı ve davalılar dışında şirketin temsilcisi ve yönetim kurulu üyelerinin bulunmadığı, TTK'nun 319. mddesine göre şirketin kanuni temsilcisi yetkisinin yönetim kurulu üyelerinden davacı ...'e verildiği, Vergi Usul Kanunu 10. maddesi gereğince şirketin kamu borçlarından davacının sorumlu olduğu, bu hususta yasa koyucunun sorumluluğu temsilci sıfatına bağladığı, şu halde temsilci sıfatını taşımayan (yani sözleşme veya bir kararla imza yetkisinden yoksun bırakılan) yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğunun kapsam dışında kalacağı, emsal kararda tüzel kişi mükelleflerin kamu alacaklarından kaynaklanan yükümlülüklerinin yerine getirilmesinden kanuni temsilcilerinin sorumlu tutulduğu, vergi borcunun temsilciden istenebilmesi için öncelikle tüzel kişiden talep edilmesi ve bu tüzel kişinin ödeme kabiliyeti olmadığını gösteren aciz vesikasının düzenlenmiş olmasının gerektiği, kanuni temsilcilerin kim olduğunun tüzel kişinin türüne göre değiştiği, anonim şirketler ve kooperatiflerde kanuni temsilciler yönetim kurulu başkan ve üyeleri iken limited şirketlerde şirket müdürü, kollektif şirketlerde ise ortakların herbiri olduğu, anonim şirketlerde şirketten tahsil edilemeyen kamu borçlarından TTK'nun 317. maddesi uyarınca şirketin yönetim kurulu üyelerinin tamamı, kanuni temsilcisi sıfatıyla müteselsilen sorumlu olduğu, TTK'nun 319. maddesine göre ana sözleşmeye hüküm konularak şirketin kanuni temsilci yetkisi, yönetim kurulu üyelerinden birine veya bir kaçına verilip, diğer yönetim kurulu üyelerinin sorumluluktan kurtulabildiği, böyle bir durumda kamu alacaklarından da sadece anılan yönetim kurulu üyelerinin kanuni temsilci sıfatıyla müteselsilen sorumlu tutulacakları, temsilcinin bu şekilde ödediği vergi için asıl mükellefe rücu etme hakkı bulunduğu, tüzel kişi temsilcileri ödedikleri kamu alacaklarının tamamını öncelikle asıl mükelleften rücu edebilecekleri, şirketin ana sözleşmesinin 8. maddesinde TTK'nun 319. maddesine göre bir düzenleme bulunduğu ve bu nedenle kamu alacaklarından davacı ...'in sorumlu tutulmasının gerektiği, ayrıca davacının yukarıda belirtilen Yargıtay kararı gereği talebini öncelikle şirkete de yöneltmesi gerektiği de görülmekle ve yukarıdaki gerekçelerle davacının davasının reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, TTK'nun 67/2. maddesinde defter tutma yükümlülüğünün idare organının azalarında veya idare işlerine salahiyetli olan kimselerde bulunduğunun hükme bağlandığını, anılan hükümde bu konudaki sorumluluğun devredilemeyeceğinin de açıkça düzenlendiğini, gerek şirketin idaresi gerekse temsilinin yönetim kurulunun görevi olduğu, TTK'nun 327/2. maddesi esas sözleşmede hüküm olması şartı ile yönetim kurulunun gerek şirketin idaresine gerekse temsiline ilişkin görevlerinin bir kısmını ya da tamamını, yönetim kurulu üyelerinden birine veya yönetim kurulu üyesi olmayan müdürlere bırakmasına olanak tanımış ise de, emsal kararlarda yönetim kurulunun, denetim görevini ve sorumluluğunu devretmesinin mümkün olmadığının kabul edildiğini, kanunen tutulması gereken defterlerin mevcut olmaması veya bunların intizamsız bir surette tutulmasından yönetim kurulu üyelerinin müteselsilen sorumlu olduğunu, yönetim kurulu üyelerinin defter tutmak ve bu defterlerde yer alan kayıtlardan ötürü doğan sorumluluğunu, TTK'nun 319/2. maddesine dayanarak, vergiye ilişkin görevlerini murahhaslara bırakmış olsalar bile, vergiden kaynaklı sorumluluklarını, devredemeyeceğini, yönetim kurulu üyelerinin özen borcundan diğer bir anlatımla genel denetim yükümlülüğünden kaynaklı sorumluluğu da onların vergisel sorumluluğuna yol açtığını, anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğuıaı sadece anonim şirketi yönetmekten kaynaklanmadığını, yönetim kurulu üyelerinin bu sorumluluğunun yanı sıra vergi kesen olarak da sorumluluğu bulunduğunu, murahhas müdüre şirketi idare ve temsil görev ve yetkisinin bir kısmının ya da tamamının devredileceğini, TTK'nun 319. maddesine göre murahhas müdüre, şirketi temsil yetkisi devredilirken, temsil yetkisinin aynı zamanda şirket yönetim kurulu üyelerinden en az birine de verilmiş olması gerektiğini, müvekkilinin 2007 yılında murahhas aza olarak atandığını, vergi borcunun dayandığı dönemlerin 2007-2011 dönemleri olduğu belirtilmesine rağmen, şirkete 2009 yılında kayyum atanmak zorunda kalınmış olmasına ve 2009 yılında müvekkilinin hisselerini satmış olması gerçeğine rağmen, mahkemece alınan bilirkişi raporunda ortak, murahhas aza veya yönetim kurulu üyesi olmadığı dönemlere ilişkin kamu idaresince tahakkuk ettirilen vergi aslı ve cezalarını diğer ortaklara rücu edemeyeceğine ilişkin değerlendirmesine katılmanın mümkün olmadığını, müvekkili ile diğer davalı ortakların dönüşümlü olarak murahhas azalık yaptığını, tüm kamu borcunun müvekkilinin murahhas azalık yaptığı döneme denk gelmediğini, 2007-2011 döneminde hangi üyelerin murahhas azalık yaptığı, şirkete atanan kayyumun görev süresine denk gelen kamu borcu bulunup bulunmadığı, müvekkilden sonra atanan yönetim kurulunun TTK'nun 337. maddesine uygun hareket edip etmediği yönünde herhangi bir değerlendirme yapılmadan sorumluluğun tamamının müvekkiline yüklendiğini, ödeme nedeniyle müvekkilinin sorumluluğunun yönetim kurulu üyesi olan davalı diğer iki üye ile eşit olup, kendi payı dışında ödemiş olduğu paylar ile ilgili davalılardan alacaklı bulunduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğu