-D:2/2009 Anayasa Mahkemesi: 7/2008
(Lefkoşa Dava No: 4201/2005)

ANAYASA MAHKEMESİ OLARAK OTURUM YAPAN
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.

Mahkeme Heyeti:Nevvar Nolan, Başkan, Mustafa H. Özkök,
- Gönül Erönen, Seyit A. Bensen, Necmettin Bostancı.

Anayasanın 148. (1) maddesi hakkında.

Lefkoşa Kaza Mahkemesi tarafından 4201/2005 sayılı davada (Davacı: 1-Cahit Cihan, Girne ve diğerleri ile Davalı: 1-KKTC Sağlık ve Çevre Bakanlığı vasıtası il-e Başsavcılık, Lefkoşa ve diğerleri arasında) sunulan konu.

Havale isteminde bulunan/Davacılar tarafından Av.Boysan Boyra
Davalı (1) tarafından Başsavcılık adına Savcı Sarper Altıncık
Davalı (2) tarafından Av.Evre Bağcıer ve Av.Feyzi Hansel.

----------
-
K A R A R

KONU:
Bölüm 148 Haksız Fiiller Yasasının 58(1)(d) maddesinin Anayasanın 1, 8 ve 17'nci maddelerine aykırı olup olmadığı.

OLAY:
Davacılar, Davalıların ve/veya müstahdemlerinin, dikk-atsiz ve/veya ihmalkarane davranmaları ve/veya kanuni vecibelerini ihlal etmeleri ve/veya eksik yerine getirmeleri ve/veya merhume Nadiye Cihan'ı gerektiği şekilde tedavi etmemeleri ve/veya yanlış tedavi etmeleri ve/veya yetenekli doktor çalıştırmamaları s-onucu merhumenin ölümüne sebep olduklarını iddia ederek Lefkoşa Kaza Mahkemesinde Davalılar aleyhine bir hukuk davası açtılar ve bu dava ile Davalılardan münferiden ve/veya müştereken özel ve genel tazminat talep ettiler.

Merhume Nadiye Cihan 18.1.2001 t-arihinde vefat etmiş dava ise merhumenin çocukları olan Davacılar tarafından 21.10.2005 tarihinde dosyalanmıştır. Davalı No.1 ile No.2 ayrı ayrı dosyaladıkları Müdafaa Takrirlerinde, davanın merhume Nadiye Cihan'ın ölüm tarihinden bir yıl içerisinde dosyal-anmadığını ve zaman aşımına uğradığını iddia ettiler. Davacılar, Davalı No.3 aleyhine olan taleplerini geri çektiler.

Davanın duruşmasında Davacılar Bölüm 148 Haksız Fiiller Yasasının 58(1)(d) ve 68(d) maddeleri ile Bölüm 189 Tereke İdare Yasasının 34(3)-(b) maddesinin Anayasanın 1,8 ve 17'nci maddelerine aykırı olduklarını iddia etti. Kaza Mahkemesi davanın karara bağlanmasında sadece Bölüm 148 Haksız Fiiller Yasasının 58(1)(d) maddesinin etken olduğu kararına vardı ve Davacıların Bölüm 148 Haksız Fiiller- Yasasının 58(1)(d) maddesinin Anayasanın 1,8 ve 17'nci maddelerine aykırı olduğu iddiasını, karara bağlanmak üzere Anayasa Mahkemesine sundu, davayı da Anayasa Mahkemesinin kararına dek durdurdu.

İDDİANIN GEREKÇESİ:
Davacıların Anayasaya aykırılık iddia-larının gerekçeleri özetle şöyledir:
Bölüm 148 Haksız Fiiller Yasası madde 68 haksız fiille ilgili dava açma süresini beş yıl ile kısıtlarken aynı yasanın 58(1)(d) maddesi haksız fiilin ölümle sonuçlanması halinde dava açma süresini bir yıl ile kısıtlamak-tadır. Ölümle sonuçlanmayan ve ölümle sonuçlanan haksız fiillerin iki kategoriye ayrılması ve birinci kategorideki haksız fiillere karşı dava açma süresinin beş yıl, ikinci kategorideki haksız fiillere karşı dava açma süresinin bir yıl olarak belirlenmesi -Anayasanın 8'inci maddesinde yerini alan eşitlik ilkesine, keza Anayasanın 1'inci maddesinde yer alan hukukun üstünlüğü ilkesine, aykırıdır.

Ölümle sonuçlanan bir haksız fiile karşı dava açma süresinin ölüm tarihinden bir yıl ile sınırlandırılması hak ara-ma özgürlüğünü ve yargı yoluna başvurma hakkını düzenleyen Anayasanın 17'inci maddesine de aykırıdır. Ölenin ailesi, ölümün getirdiği acı ve elem nedeni ile bir yıl içinde mahkemeye başvurmayı düşünememektedir, herhalukarda ölenin terekesinin kurulması, te-rekeye idare memuru atanması çok uzun zaman almaktadır, dava açma süresinin ölüm tarihinden bir yıl ile sınırlandırılması makul, adil değildir, davanın hazırlanması ve mahkemeye sunulması için bir yıllık süre yeterli değildir, makul değildir.

Davalılar, D-avacıların Anayasaya aykırılık iddialarına katılmamaktadır. Bölüm 148 Haksız Fiiller Yasasının 68'inci maddesi ile bir haksız fiile karşı dava açma süresi beş yıl ile sınırlandırılırken Haksız Fiiller Yasasının 58(1)(d) maddesinin dava açma süresini ölümle- sonuçlanan haksız fiillere karşı ölüm tarihinden bir yıl ile sınırlandırması ne eşitlik ilkesine ne de hukukun üstünlüğüne bir aykırılık oluşturmamaktadır, eşitlik ilkesi aynı durumlara aynı kuralların uygulanmasıdır. Yine, ölümle sonuçlanan bir haksız fi-ile karşı dava açma süresinin ölüm tarihinden bir yıl süre ile sınırlandırılması hak arama özgürlüğüne, mahkemeye başvurma hakkına bir aykırılık oluşturmamaktadır. Zamanaşımı tüm hukuk sistemlerinde vardır, burada getirilen sınırlandırma hak arama özgürlüğ-ünü kullanılamayacak hale getiren bir sınırlandırma değildir.

İLGİLİ YASA METİNLERİ:
Bölüm 148 Haksız Fiiller Yasasının 5