-
D.2/2005 Anayasa Mahkemesi 7/2004
(Trafik Kovuşturma No: 5/2004, Lefkoşa)

ANAYASA MAHKEMESİ OLARAK OTURUM YAPAN
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.
Mahkeme Heyeti: Taner Erginel, Başkan, Met-in A. Hakkı, Nevvar Nolan,
Mustafa H. Özkök, Seyit A. Bensen.

-Anayasanın 148 (1) maddesinin verdiği yetkiye dayanarak yapılan havale.
-

-Havale Eden: Ahmet Şevketoğlu, Lefkoşa
(Zanlı)

Aleyhine Havale Edilen: Başsavcılık

Lefkoşa Kaza Mahkemesinde dinlenen 5/2004 sayılı trafik kovuşturma davasında Zanlının havale müracaatı üzerine- 24.9.2004 tarihinde Anayasa Mahkemesine sunulan konu.

Havale Eden Zanlı tarafından: Avukat Güner Göktuğ
Aleyhine Havale Edilen Başsavcılık tarafından:
Savcı Sarper Altıncık

------------

K A R A R

-KONU:
20/2004 sayılı Yasa ile tadil edilen Fasıl 154 Ceza Yasasının 210. maddesinin Anayasanın 11, 17(2) ve 18(4) maddelerine aykırı olup olmadığı.

I. OLAY:
Zanlı, bir trafik kazasına methaldar oldu. Kaza sonucu yaralanan kişi hayatını kaybet-ti. Savcılık, 17.9.2004 tarihinde Zanlıyı İlk Mahkeme huzuruna çıkardı ve aleyhine Ceza Yasasının 210. maddesine aykırı suç işlediği nedeniyle soruşturma başlattı. Savcılık, 210. maddenin değiştirilmiş şekline dayanarak dava dinleninceye kadar, Zanlının -sürüş
ehliyetine el konulmasını talep etti. Zanlı avukatı, bu talebe itiraz etti ve dava dinlenmeden önce Zanlının sürüş ehliyetine el konmasına yetki veren Ceza Yasasının 210. maddesinin değiştirilmiş şeklinin Anayasanın 11, 17(2) ve 18(4) maddelerine a-ykırı olduğunu iddia etti. Zanlı avukatının talebi üzerine konu Anayasa Mahkemesine havale edildi.

II. İDDİALARIN GEREKÇELERİ:
1. Havale Eden Zanlı avukatının iddialarının gerekçeleri özetle şöyledir:

Anayasamızın 18. maddesinin (4). fıkrasına g-öre bir suçtan sanık herkes, suçluluğu yasaya uygun olarak kanıtlanıncaya kadar suçsuz sayılır. Ceza Yasasının 210. maddesinin tadil edilmiş şekli, daha mahkûm olmadan Zanlının ehliyetine el koyma yetkisini Mahkemeye vermekte ve dolayısıyle daha mahkûm ol-madan Zanlının cezalandırılmasına neden olmaktadır.

Anayasamızın 17. maddesinin (2). fıkrasına göre her yurttaş kendisine yöneltilen bir suçlamanın karara bağlanmasında bağımsız bir mahkeme tarafından adil ve açık yargılanma hakkına sahiptir. Söz ko-nusu Yasa maddesi
Zanlının ehliyetine daha dava dinlenmeden el koyma yetkisini Mahkemeye vermekle suçluluğu kanıtlanmadan bir kişinin cezalanmasına olanak vermektedir.

2. Başsavcılığın iddialarının gerekçeleri özetle şöyledir:
Sürüş ehliyeti sahi-bi olmak Anayasanın değil, yasanın verdiği bir haktır. Bir kişinin yasaların tanıdığı bir
haktan yine yasalar tarafından mahrum edilmesi mümkündür.

Sürüş ehliyetinin alınması bir ceza değil, bir güvenlik tedbiridir. Diğer güvenlik tedbirleri -gibi Mahkemelerin mahkûmiyetten önce sürüş ehliyetine el koyması Anayasaya aykırı değildir.

Ceza Yasasının 210. maddesinin değiştirilmiş şekli Zanlının sürüş ehliyetine el konmasını otomatik hale
getirmiş değildir. Mahkemenin bu konuda takdir hak-kı
vardır. Mahkeme karar vermeden önce Zanlı kendini savunma olanağına sahiptir.

III. İLGİLİ YASA METİNLERİ:
Fasıl 154 Ceza Yasasının 210. maddesi aynen şöyledir:

- "210. Her kim, tedbirsizlik sonucu veya ağır
ihmal teşkil etmeyen aceleci veya
dikkatsiz bir eylem sonucu istemeden veya
kasti olmadan başka birinin ölümüne neden
olursa, bir suç işlemiş -olur ve mahkumi-
yeti halinde 5.000.000.000 (Beş Milyar
Türk Lirası)'na kadar para cezasına veya
Yedi yıla kadar hapis cezasına veya her
iki cezaya birden çarptırılabilir.

- Yukarıdaki suç herhangi bir araç
sürücüsü tarafından işlendiği durumda,
Mahkeme ayrıca yukarıda belirtilen
cezalara ek olarak araç sürücüsünü belli
bir süreyle veya süresiz olarak- sürüş
ehliyeti almaktan veya sürüş ehliyeti
sahibi olmaktan men edebilir. Hakkında
böyle bir suçla ilgili olarak soruşturma
veya kovuşturma başlatılan bir kişi en
geç -beş gün içerisinde mahkeme huzuruna
çıkarılır ve böyle bir kişinin sürüş
ehliyetine, dava neticeleninceye kadar
mahkemece el konabilir."
IV. İLGİLİ ANAYASA METİNLERİ:
"Madde 11:
Temel hak ve özg-ürlükler, özüne dokunmadan,
kamu yararı, kamu düzeni, genel ahlak, sosyal
adalet, ulusal güvenlik, genel sağlık ve kişilerin
can ve mal güvenliğini sağlamak gibi nedenlerle