-D.1/2012 Birleştirilmiş
Anayasa Mahkemesi:12,13 ve 14/2012

ANAYASA MAHKEMESİ OLARAK OTURUM YAPAN
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.

Mahkeme Heyeti: Nevvar Nolan, Başkan, Şafak Öneri, Necmettin Bostancı, Talat D.Refiker,
- Narin F.Şefik.

Anayasanın 147.maddesinin verdiği yetkiye dayanarak açılan iptal davası.

Anayasa Mahkemesi: 12/2012

Davacı: 1- Kıbrıs Türk İşçi Sendikaları Federasyonu (TÜRK-SEN), Şht.Mehmet R.Hüseyin
Sokak, 7-7a, Yenişehir Lefkoşa.
-2- Kıbrıs Türk Elektrik Kurumu Çalışanları Sendikası
(EL-SEN), Şht.Mehmet R.Hüseyin Sok., 7-7a, Yenişehir Lefkoşa.
- ile -
Davalı: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Cumhuriyet Meclisi, Lefkoşa.
A r a s ı n d a.

Davacılar tarafından: Avukat- Hasan Esendağlı ve Avukat Ürün Solyalı.
Davalı tarafından: Başsavcı Yardımcısı Muavini Behiç Öztürk.

Anayasa Mahkemesi: 13/2012

Davacı: Kıbrıs Türk Telekomünikasyon Çalışanları Sendikası, Şht.Mustafa A.Gardana Sokak,
Lefkoşa.
- ile -
Daval-ı: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Cumhuriyeti Meclisi,Lefkoşa.
A r a s ı n d a

Davacı tarafından: Avukat Şefik Aşçıoğulları.
Davalı tarafından: Başsavcı Yardımcısı Muavini Behiç Öztürk.

Anayasa Mahkemesi: 14/2012

Davacı: Cumhuri-yetçi Türk Partisi, Lefkoşa.
ile -

Davalı: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Cumhuriyet Meclisi, Lefkoşa.

A r a s ı n d a

Davacı tarafından: Avukat Ezer Özsoy ve Avukat Ongun Talat.
Davalı tarafından: Başsavcı Yardımcısı Muavini Behiç Öztürk.

--------------------
ARA K A R A R

Anayasa'nın 147. maddesi altında, Anayasa Mahkemesinde açılan 12/2012, 13/2012 ve 14/2012 sayılı davalarda, davacılar, Anayasa'ya aykırı olduğu iddiası ile 24/2012 sayılı Özelleştirme Yasası'nın veya davalarda verilen bir -takım maddelerinin iptalini talep ettiler. Her üç davada da davacılar, Anayasa Mahkemesinden, dava sonuçlanıncaya dek, 24/2012 sayılı Özelleştirme Yasası'nın veya belirttikleri maddelerin yürürlüğünün durdurulması isteminde bulundular. Davalı, davacıların- bu istemine üç nedenle itiraz etti:

12/2012 ve 13/2012 sayılı davalardaki davacıların, 24/2012 sayılı Özelleştirme Yasası'nın iptali için dava açma ehliyetleri yoktur,
Anayasa Mahkemesinin, Anayasa'nın 147.maddesi altında açılan bir iptal davasında yürür-lüğü durdurma yetkisi yoktur,
Anayasa Mahkemesinin yürürlüğü durdurma yetkisi olsa bile, bu davalarda yürürlüğün durdurulmasını haklı kılacak koşullar yoktur.

Tarafların davaların birleştirilmesi müracaatını Mahkememiz uygun gördü ve
davacıların yürürlüğü-n durdurulması istemleri birleştirilerek dinlendi.

Sendikalar, Anayasa'nın 147.maddesi altında, kendi varlık ve görevlerini ilgilendiren bir yasanın Anayasaya aykırı olduğu gerekçesi ile Anayasa Mahkemesinde iptal davası açabilirler. Davacı sendikaların,- tüzüklerinde gösterilen amaçları arasında "çalışanlarla ilgili sosyal, ekonomik, mesleki ve her türlü özlük haklarını koruyup geliştirmek ve savunmak" da yer almaktadır. 24/2012 sayılı Özelleştirme Yasası'nın amaç ve kapsam yan başlıklı
3. maddesi aynen -şöyledir:

"Bu Yasanın amacı, Devletin bugünkü koşullara göre ekonomi içindeki payının küçültülmesi ve kamu kurum ve kuruluşlarına, kamu iktisadi teşebbüslerine, kamu iştiraklerine ve kamu payı olan şirketlere ait ekonomik ve ticari olarak değerlendirilmes-i mümkün bulunan her türlü şirket hisseleri dâhil taşınır ve taşınmaz malllar, hizmetler ve hakların özelleştirilmesine ve özelleştirme sonucu veya özelleştirmenin mümkün olmaması ve tasfiye halinde kamu iştiraki personeli hariç işsiz kalacak personelin ha-klarına ilişkin esasların belirlenmesi amaçlanmaktadır."

Yukarıda verilenlerden, 24/2012 sayılı Özelleştirme Yasası'nın davacı sendikaların görevlerini ilgilendiren alanlarda bir yasa olduğu kanısına varır ve konu yasanın iptali için sendikaların ve sen-dikalar federasyonunun dava açma ehliyetleri olmadığı doğrultusundaki itirazı reddederiz.

Anayasa Mahkemesinin Anayasa'nın 147.maddesi altında açılan bir iptal davasında, dava sonuçlanıncaya dek, iptali istenen yasanın veya bir kuralının yürürlüğünü durd-urma yetkisi olup olmadığı, ilk kez AMK 9/1989 (D.2/1989) sayılı davada tartışılıp karara bağlandı. Anayasa Mahkemesi AMK 9/1989 (D.2/1989) sayılı kararında, Türk Anayasa Mahkemesinin 6.4.1972 gün ve E 1972/13, K 1972/18 sayılı kararına yer verdi. Türk Ana-yasa Mahkemesi, bu kararında ne Anayasa ne de Anayasa Mahkemesinin kuruluş ve yargılama usullerini düzenleyen yasa ile Anayasa Mahkemesine yürürlüğü durdurma yetkisi verildiğini belirterek, oyçokluğu ile yürürlüğü durdurma yetkisi olmadığı kararına vardı. -Türk Anayasa Mahkemesi daha sonra 24.5.1977 gün, E 1977/60, K 1977/81 ve 1.8.1985 gün, E 1985/659,
K 1985/4 sayılı kararları ile de yürürlüğün durdurulması istemlerini, yetkisi olmadığı gerekçesi ile reddetti. Anayasa Mahkemesi de, AMK 9/1989 (D.2/1989) s-ayılı davada, ne Anayasa ne de bir yasa ile Anayasa Mahkemesine Anayasa'nın 147.maddesi altında açılan bir iptal davasında yürürlüğü durdurma yetkisi verildiğini belirterek, böyle bir yetkisi olmadığına oybirliği ile karar verdi.

Anayasa Mahkemesinin, An-ayasa'nın 147.maddesi altında açılan bir iptal davasında, dava sonuçlanıncaya dek, iptali istenen yasanın veya bir kuralının yürürlüğünü durdurma yetkisi olup olmadığı daha sonra AMK 6/2006 (D.4/2006) ve AMK 1/2007 (D.2/2007) sayılı davalarda konu oldu. An-ayasa Mahkememiz, her iki davada da oyçokluğu ile AMK 9/1989 (D.2/1989) sayılı davada verilen kararı takip etti ve yürürlüğü durdurma yetkisi olmadığı kararına vardı.

Türk Anayasa Mahkemesi, 1993 yılına kadar kararlarında iptal davasına konu yasanın yürü-rlüğünü durdurma yetkisi olmadığını oyçokluğu ile tekrarlamıştır. Pozitif hukuk çerçevesinde herhangi bir değişiklik olmamasına rağmen, Türk Anayasa Mahkemesi, ilk kez, 1993 yılında 21.10.1993 gün, E 1993/33, K 1993/40-1 sayılı kararında iptali istenen bir- yasanın yürürlüğünü durdurma yetkisine sahip olduğunu oyçokluğu ile karara bağlamıştır (yürürlüğü durdurma kararının gerekçeleri 21.10.1993 gün ve E 1993/33, K 1993/40-2 sayılı kararda verilmektedir). Türk Anayasa Mahkemesinin bu kararını, 11.4.1994 gün