-D. 2/2008 Anayasa Mahkemesi 10/2007
(YİM No: 249/2007)

ANAYASA MAHKEMESİ OLARAK OTURUM YAPAN
YÜKSEK MAHK-EME HUZURUNDA

Mahkeme Heyeti: Metin A. Hakkı, Başkan, Mustafa H. Özkök, Gönül Erönen,
Seyit A. Bensen, Necmettin Bostancı.

Anayasa'nın 148. (1) maddesi hakkında.

Davacı: 1) İstanbul Hava Yolları A.Ş. Lefkoşa
- 2) İstanbul Handling Ltd. Lefkoşa
- ile -
Davalı: 1) KKTC Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı, Sivil Havacılık Dairesi
vasıtası ile KKTC Başsavcılığı, Lefkoşa
2) KKTC Bayındırlık ve Ulaştırma- Bakanlığı vasıtası ile KKTC
Başsavcılığı, Lefkoşa
3) KKTC Bakanlar Kurulu vasıtası ile KKTC Başsavcılığı, Lefkoşa

A r a s ı n d a.

Davacılar namına: Avukat Oktay Feridun ve Ortakları adına Serhan Çınar
Davalılar namına-: Savcı İlter Koyuncuoğlu
Cyprus Airport Services (C.A.S) Ltd. tarafından: Avukat Müjgan Irkad.

----------------------------

K A R A R

KONU: 30/75 sayılı Hava Alanları ve Limanlar (Ücretleri) Yasasının 2,3 ve 4. maddeleri ile değiştirilmiş şekliyle -AE.1197/96 sayılı Hava Alanları (Yer Hizmetleri ve Terminal Hizmetleri Ücretleri) Tüzüğünün tümden Anayasa'nın 1,4,18,47,48,49,78 ve 89'uncu maddelerine aykırı olup olmadığı.

I. OLAY:
Davacılar 7/12/2007 tarihinde Yüksek Mahkeme Mukayyitliğinde YİM 249/2-007 sayılı bir dava ikame ederek Davacılar tarafından, Geçitkale ve Ercan Hava Alanlarında geçerli olan yer hizmetleri çalışma ruhsatının yenilenmesi ve/veya uzatılması hususunda Davacılar tarafından Davalılara yapılan 29.11.2007 tarihli müracaatlarının Da-valılar tarafından reddedilmesi hususunda alınan karar ve/veya yapılan işlemlerin, yapılmaması gereken bir ihmal olduğu ve/veya hatalı ve/veya hükümsüz olduğu ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına dair karar verilmesini talep ettiler. Davacılar ilaveten- 29.11.2007 tarihli müracaatlarının 13.3.2007 tarihli Resmi Gazete'de Hava Alanları ve Limanlar Ücretleri Yasası altında yapılan "Hava Alanları (Yer Hizmetleri ve Terminal Hizmetleri Ücretleri) (Değişiklik) Tüzüğü olarak yayınlanan tüzüğe göre değerlendiri-lip de yer hizmetleri çalışma ruhsatının yenilenmesinin mümkün olmadığı ve/veya yenilenemeyeceğini ve bu hususta yazılı cevap vermeye gerek olmadığı hususunda Davalıların almış olduğu karar ve/veya yapmış oldukları işlemlerin hatalı ve/veya hükümsüz olduğ-u ve/veya yapılmaması gereken bir ihmal olduğu gerekçesi ile iptal edilmesi ve/veya Davacıların müracaatı doğrultusunda talep edilen izni uzatmamakla ve/veya yenilememekle Davalıların yapılmaması gereken bir ihmal yaptığı hususunda karar verilmesini talep- ettiler.

Davanın Yüksek İdare Mahkemesinde görüşülmesi esnasında yürürlükte olan yasanın 2,3 ve 4. maddeleri ile tüzüğün tümünün, Anayasa'nın 1,4,18,47,48,49,78 ve 89'uncu maddelerine aykırı olduğu Davacılar tarafından iddia edildiğinden, ve bu iddianı-n davanın görüşülmesine etken olduğu görüşü Yüksek İdare Mahkemesi tarafından benimsendiğinden konu, karar verilmek üzere Anayasa Mahkemesine havale edildi.

II. İDDİALARIN GEREKÇELERİ:
Tarafların iddialarının gerekçeleri şöyledir,
1) Davacıların iddial-arının gerekçeleri,
Anayasa'nın yukarıda atıfta bulunulan maddeleri mucibince Yasama Meclisi bir konunun çerçevesi çizildikten sonra detaylarının belirlenmesi ve uygulanması için konuyu idareye veya başka bir makama bırakabilir. Ancak bunun sınırları yas-a ile belirlenmelidir. Bu meselede 30/75 sayılı Yasanın 2, 3 ve 4'üncü maddeleri herhangi bir sınır çizmeden düzenlemeyi Bakanlar Kuruluna bırakmıştır. Bakanlar Kurulu da herhangi bir kısıtlama koymadan konuyu Anayasa'nın ilgili maddelerine ters olarak d-üzenlemiştir. Bu Anayasa'ya aykırıdır.

2) Davalıların iddialarının gerekçeleri,
Davalılar Yasanın 3 (e) maddesinin herhangi bir sınırlama öngörmeden düzenlemeyi Bakanlar Kuruluna bıraktığını teslim etmiş ve bunun Anayasa'nın ilgili maddelerine aykırı o-lduğunu kabul ederken Anayasa'ya aykırılığı iddia olunan diğer yasa maddeleri ile tüzüğün Anayasa'ya uygun olduğu görüşünü benimsemiştir.

3) Anayasadaki duruşmadan etkilenebileceğini öne süren Cyprus Airport Services (CAS) Ltd. Anayasa Mahkemesindeki du-ruşmaya Anayasa Mahkemesinin izni ile katılmış, ve ne Yasanın ne de Tüzüğün herhangi bir maddesinin Anayasa'ya aykırı olmadığını savunmuş, ilaveten Anayasa Mahkemesinin vereceği kararın Yüksek İdare Mahkemesindeki davaya etken olmadığı görüşünü ileri sürmü-ştür ki bu görüş Savcılık tarafından da benimsenmiştir.

III. İLGİLİ ANAYASA MADDELERİ:
Devletin Şekli ve Nitelikleri
Madde 1.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti, demokrasi, sosyal adalet ve hukukun üstünlüğü ilkelerine dayanan laik bir Cumhuriye-ttir.

Yasama Yetkisi
Madde 4.
Yasama yetkisi, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti halkı adına Cumhuriyet Meclisinindir.

Cezaların Yasal ve Kişisel Olması ve Sanık Hakları
Madde 18.
(1)Kimse, işlendiği zaman yasaca suç teşkil etmeyen bir eylem veya ihmal-den dolayı suçlu sayılamaz, herhangi bir suç için, işlendiği zaman yasanın bu suç için koyduğu cezadan daha ağır bir cezaya çarptırılamaz.
(2)Bir suçtan dolayı beraat eden veya hüküm giyen bir kişi, aynı suçtan dolayı tekrar yargılanamaz. Kimse, aynı eyl-em veya ihmalden dolayı, bu eylem veya ihmal ile ölüme sebebiyet verilmiş olmadıkça, iki defa cezalandırılamaz.
(3)Hiçbir yasa, suçun ağırlığı ile orantılı olmayan bir ceza koyamaz.
(4)Bir suçtan sanık herkes, suçluluğu yasaya uygun olarak ispat edilince-ye kadar suçsuz sayılır.
(5)Bir suçtan sanık herkes, en azından:
(a)Hakkında yapılan suçlamanın nitelik ve nedeninin anladığı bir dilde ve etraflı şekilde derhal kendisine bildirilmesi,
(b)Savunmasını hazırlaması için yeterli zamana ve kolaylıklara sahi-p olmak,
(c)Kendi kendini bizzat veya eğer yeterli mali olanaklardan yoksun bulunuyor ve adaletin sağlanması için gerekli görülüyorsa, kendisine parasız olarak atanacak bir hukukçu aracılığı ile savunmak,
(ç)İddia tanıklarını bizzat veya avukatı vasıtası-yla sorguya çekmek veya çektirmek ve savunma tanıklarını da iddia tanıkları ile aynı koşullar altında getirtmek ve sorguya çekilmelerini sağlamak,
(d)Mahkemede kullanılan dili anlayamadığı veya konuşamadığı takdirde, bir tercümanın yardımından parasız yar-arlanmak,
hakkına sahiptir.
(6)Malların toptan müsaderesi cezasının konması yasaktır.

Ekonomik ve Sosyal Hayatın Düzeni
Madde 47.
(1)Ekonomik ve sosyal hayat, adalete, tam çalışma ilkesine ve her yurttaş için insanlık onuruna yaraşır bir yaşam düzeyi- sağlanması amacına göre düzenlenir.
(2)Ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmayı demokratik yollarla gerçekleştirmek, bu amaçla ulusal tasarrufu artırmak, yatırımları toplum yararının gerektirdiği önceliklere yöneltmek ve kalkınma planlarını yapmak Devleti-n ödevidir.

Çalışma Özgürlüğü
Madde 48.
(1)Her yurttaş dilediği alanda çalışma özgürlüğüne sahiptir. Özel girişimler kurmak serbesttir. Yasa, bu özgürlüğü, kamu yararı amacıyla sınırlayabilir.
(2)Devlet, özel girişimlerin, ulusal ekonominin gerekleri-ne ve sosyal amaçlara uygun yürümesini, güvenlik ve kararlılık içinde çalışmasını sağlayacak önlemleri alır.

Çalışma Hakkı ve Ödevi
Madde 49.
(1)Çalışma her yurttaşın hakkı ve ödevidir.
(2)Devlet, çalışanların insanca yaşaması ve çalışma hayatının kara-rlılık içinde gelişmesi için, sosyal, ekonomik ve mali önlemlerle çalışanları korur ve çalışmayı destekler, işsizliği önleyici önlemleri alır.
(3)Kimse zorla çalıştırılamaz. Angarya yasaktır. Ancak, hükümlülerin, hükümlülükleri süresince rehabilitasyon- amacıyla çalıştırılmaları zorla çalıştırma sayılmaz.
(4)Ülke gereksinmelerinin zorunlu kıldığı alanlarda, yurttaşlık ödevi niteliği olan beden veya fikir çalışmalarının şekil ve koşulları, demokratik ilkelere uygun olarak yasa ile düzenlenir.

Cumhuriye-t Meclisinin Görev ve Yetkileri
Madde 78.
Cumhuriyet Meclisinin görev ve yetkileri, yasa koymak, değiştirmek ve kaldırmak, Bakanlar Kurulunu ve bakanları denetlemek, Bütçe ve kesin hesap yasa tasarılarını görüşmek ve kabul etmek, para basılmasına ve sava-ş ilanına karar vermek, uluslararası andlaşmaların onaylanmasını uygun bulmak, kalkınma planlarını onaylamak, genel ve özel af ilanına, mahkemelerce verilip kesinleşen ölüm cezalarının yerine getirilmesine karar vermek ve Anayasa'nın diğer maddelerinde öng-örülen yetkileri kullanmak ve görevleri yerine getirmektir.

Yasa ve Kararların Yapılması ile İlgili Genel Kurallar
Madde 89.
(1)Yasa ve karar önermeye, Bakanlar Kurulu ve milletvekilleri yetkilidir.
Yasa ve karar tasarı ve önerilerinin Cumhuriyet Mecl-isinde görüşülme usul ve esasları İçtüzükle düzenlenir.
(2)Yasa tasarı ve önerilerinin halkın bilgisine nasıl sunulacağı İçtüzükle düzenlenir.

IV. İLGİLİ YASA VE TÜZÜK METİNLERİ:
30/75 sayılı Yasa:
"Kısa İsim1. Bu Yasa, "1975 Hava Alanları ve Limanlar- (Ücretleri) Yasası" olarak isimlendirilir.Harç ve Ücret Toplanması2. Kıbrıs Türk Federe Devletinin Hava Alanlarını ve Limanlarını kullanan veya hizmetlerinden yararlanan her özel veya tüzel kişi Bakanlar Kurulu'nun saptayacağı harç ve ücretleri öder.-Tüzük Yapma Yetkisi3. Bakanlar Kurulu, Resmi Gazetede yayınlanmak koşuluyla, 2. maddenin amaçlarını ve özellikle aşağıdaki hususların gerçekleşmesini öngören tüzük yapabilir:(a)Harç ve ücretleri saptamak,(b)Gereken koşul ve hususları saptamak,-(c)Harç ve ücretlerin ödeme ve tahsilini düzenlemek,(d)Herhangi bir kişinin harç ve ücret ödeme yükümlülüğünden muaf tutulmasını düzenlemek,(e)Değiştirme ve iptal da dahil, bu yasa gereğince saptanması veya düzenlenmesi mümkün her hususu sap-tamak veya düzenlemek.Suç ve Ceza
2.10/20004. Bu Yasa kurallarına veya bu Yasa uyarınca yapılan herhangi bir tüzüğün kurallarına uymayan herhangi bir kişi suç işlemiş olur ve mahkumiyeti halinde altı aya kadar hapis cezasına veya 50,000,000.-TL (Elli M-ilyon Türk Lirası)'na kadar para cezasına veya her iki cezaya birden çarptırılabilir.Yasanın Yürütülmesi5. Bu Yasayı, Bakanlar Kurulu adına Maliye Bakanı yürütür.Yürürlüğe Giriş6. Bu Yasa, Resmi Gazete'de yayınlandığı tarihten başlayarak yürürlüğe -girer."
Değiştirilmiş şekliyle 1197/96 sayılı Tüzük:
HAVAALANLARI (YER HİZMETLERİ VE
TERMİNAL HİZMETLERİ ÜCRETLERİ) TÜZÜĞÜ

HAVAALANLARI VE LİMANLAR (ÜCRETLERİ) YASASI
30/1975
Madde 3 Tahtında Tüzük
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu,- Havaalanları ve Limanlar (Ücretleri) Yasasının 3.Maddesinin kendisine verdiği yetkiyi kullanarak aşağıdaki Tüzüğü yapar.
Kısa İsim

RG. Ek III
25.12.1996
AE. 1197
RG. Ek III
9.1.1997
AE. 2
RG. Ek III
19.11.1999
AE. 715
RG. Ek III
29.12.1999
AE. 847
RG. -Ek III
25.6.2002
AE. 389
RG. Ek III
13.2.2004
AE. 49
RG. Ek III
16.3.2007
AE. 1871. Bu Tüzük, Havaalanları (Yer Hizmetleri ve Terminal Hizmetleri Ücretleri) Tüzüğü olarak isimlendirilir.
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Tanımlar-
Amaç2. Bu Tüzüğün Amacı, Havaalanları Yer Hizmetleri ve Terminal Hizmetlerinin Uluslararası seviyede yapılmasını sağlamak için uygulanacak usul ve esasları düzenlemek ve bu Hizmetlerle ilgili ücret tarifelerini belirlemektir.
Kapsam
715/99
847/99
4-9/043. Bu Tüzük, Havaalanlarında faaliyette bulunan yerli ve yabancı Hava taşıyıcılarını, havaalanları yer hizmetleri yapan kuruluşları, reklam hizmeti yapan kuruluşları, otopark hizmeti yapan kuruluşları ve havaalanları işletmecisi olan Sivil Havacılık -Dairesini kapsar.
Tanımlar

715/99
847/99
389/02
49/04
187/07
4. Bu Tüzükte metin başka türlü gerektirmedikçe:
"AIP: (Havacılık Bilgi Yayınları)" Hava Seyrüseferi ile ilgili Bilgilerin toplanması, düzenlenmesi ve yayınlanmasını anlatır.
"AOC", Hava Ta-şıma Ruhsatını anlatır.
'Bakanlık', Ulaştırma İşlerinden sorumlu Bakanlığı anlatır.
'Çalışma Ruhsatı', Havaalanı yer hizmetleri yapacak yer hizmetleri kuruluştan ile hava taşıyıcılarına verilecek çalışma belgelerini anlatır.
'Daire', Sivil havacılık Daires-ini anlatır.
" Havaalanı işletmecisi", Devlet tarafından inşa edilen Havaalanlarını işleten Sivil Havacılık Dairesini anlatır.
"Hava Aracı", havalanabilen ve havada seyredebilme kabiliyetine sahip her türlü aracı anlatır.
"Havaalanı", Karada ve su üzerind-e hava araçlarının kalkması ve inmesi için özel olarak hazırlanmış, hava araçlarının bakım ve diğer ihtiyaçlarının karşılanmasına, yolcu ve yük alınmasına ve verilmesine elverişli tesisleri bulunan yerleri anlatır.
"Havaalanı Yer Hizmetleri", Havaalanları-nda hava ulaşım faaliyetleri ile ilgili olarak,Hava araçlarına, yolculara, posta ve yüklere verilen ve detayları Ek-1'de gösterilen Temsil, Uçuş Operasyon,Yolcu Trafik,Uçak Hat Bakım, Ramp, İkram ve Kargo hizmet türlerini anlatır.
"Pat Alanları", Hava ara-çları ve bunların faaliyetleri ile yakın ilgili araç ve gereçlerin hareket ve park edilmesinde kullanılan, asfalt beton ve toprak yapıdaki pist, apron ve taksi yollarını anlatır.
"R" harfi, bu tüzüğün Ek-1'inde gösterilen Yer Hizmet türleri detaylarında,i-stek üzerine ilave ücret karşılığı yapılacak olanları anlatır.
"Sivil Havacılık Yetkilisi",Havaalanları Meydan işletme Biriminde
görevli Sivil Havacılık Dairesi personelini anlatır.
"Teknik iniş", Yolcu ve yük değişikliği yapılmaksızın, ticari amaçlar dışı-nda yapılan inişleri anlatır.
"Terminal Hizmetleri", Terminallerde Kamuya sağlanan kolaylıklar ile verilen Personel Tanıtma Kartı, Araç Kartı, Otopark ve Reklam hizmetlerini anlatır.
"Yabancı Hava Taşıyıcısı", Yabancı Ülkelerde tescil edilmiş tarifeli veya- tarifesiz hava Taşıması yapan AOC sahibi olan havayolu şirketlerini anlatır.
"Yerli Hava Taşıyıcısı", Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde tescil edilmiş, tarifeli veya tarifesiz hava taşıması yapan AOC sahibi ve hisselerin % 50'den fazlasının Kuzey Kıbrıs T-ürk Cumhuriyeti vatandaşı gerçek veya tüzel kişilere ait olan hava yolu şirketlerini anlatır.
"Yer Hizmetleri Kuruluşu", bu tüzük kurallarına uygun olarak Havaalanlarında Yer Hizmetlerini yapan Kuruluşları anlatır.
İKİNCİ BÖLÜM
Sorumluluk ve Yetkiler
-Sorumluluk5. Bu Tüzükte yer alan kuralların uygulanmasını temin, kontrol ve uluslararası seviyede hizmet vermesini sağlayacak tedbirlerin alınmasında Sivil Havacılık Dairesi sorumludur. Bu Tüzükte yer alan Ücret tarifelerini Daire tesbit eder. Bu Tüzük-te yer alan kuralları yerine getirmekten yerli ve yabancı hava taşıyıcıları ile yer hizmet kuruluşları sorumludur.
YER HİZMET KURULUŞLARI İLE YERLİ VE YABANCI HAVA TAŞIYICILARININ YETKİLERİ:
Yetkiler

187/076.(1) Yer Hizmet Kuruluşları, Genel Çalışma -ruhsatına sahipseler Havaalanlarında, detayları Ek-1 'de açıklanan Yer Hizmet türlerinin tamamını, tahditli çalışma ruhsatına sahipseler bir kısmını tarifeli veya tarifesiz seferler için yapmaya yetkilidir.

(2)Yer hizmetleri kuruluşları, aşağıdaki (A) v-e (B) bendinden en az birine uygun olmalıdır.
(A) Tarifeli sefer yapan, Genel Müdürlüğü Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde bulunan ve ana faaliyet merkezi Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki hava limanları olan yerli hava taşıyıcısı olmalı.

(B) Hisselerin- en az %50'si yukarıdaki (A) bendinde belirtilen yerli hava taşıyıcısına ait olan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde tescilli yer hizmet kuruluşları.

(3)Yerli Hava taşıyıcıları, Genel Çalışma Ruhsatına sahipseler hizmet türlerinin tamamını, tahditli çalış-ma ruhsatına sahipseler bir kısmını kendileri için yapmaya yetkilidirler.

(4)Tarifeli sefer yapan Yabancı hava taşıyıcıları genel çalışma ruhsatına sahipseler hizmet türlerinin tamamını, tahditli çalışma ruhsatına sahipseler bir kısmını kendileri için y-apabilirler.

(5)Tarifesiz. sefer yapan hava taşıyıcıları yer hizmetleri yapamazlar.
Özel Yetkiler7(1) Yerli hava taşıyıcısı, Yer hizmetleri bulunmayan havaalanlarında , genel çalışma ruhsatına sahipseler hava taşıyıcılarının yer hizmetlerinin tamamın-ı, tahditli çalışma ruhsatına sahipse-ler bir kısmını yapmaya yetkilidirler.

(2)Yerli ve yabancı hava taşıyıcıları, genel çalışma ruhsatına sahipseler yer hizmet türlerinin tamamını tahditti çalışma ruhsatına sahipseler bir kısmını önceden Daireden izin- almak koşulu ile başka hava taşıyıcılarına verebilirler.
İKİNCİ KISIM
Esas ve Usuller
BİRİNCİ BÖLÜM
Çalışma izni ile ilgili işlemler
Çalışma Ruhsatı8(1) Yer Hizmetleri yapacak Kuruluş ve Hava Taşıyıcıları, sürekli Faal olan her bir havaalanı için, Da-ireden Çalışma Ruhsatı almak zorundadırlar.

(2) Yer Hizmetleri Kuruluştan ve Yer Hizmetlerinin tamamını yapan Yerli Hava Taşıyıcılarına havaalanları için "Genel Çalışma Ruhsatı" verilir.

(3) Yer Hizmet Türlerinden bir kısmını yapan Yer Hizmetleri- Kuruluşları ile Hava taşıyıcılarına "Tahditli Çalışma Ruhsatı" verilir.

(4)Çalışma Ruhsatının kapsamı ve şekli Daire tarafından belirlenir.Aranacak Genel Şartlar9. Yer Hizmetleri yapacak yer hizmetleri kuruluştan ile hava taşıyıcıları hizmet yapı-lacak her bir hava alanında Ek-2'de gösterilen Personel ile Ek-3'de belirtilen araç,gereç ve donatımı bulundurmak zorundadırlar.
Aranacak Belgeler10. Yer Hizmetleri Çalışma Ruhsatı alınabilmesi için aşağıda yazılı belgelerin Daireye verilmesi zorunludur-.
Daire bu belgeleri,havaalanlarının trafiği, kapasitesi ve arz talep durumuna göre değerlendirir ve en geç 60 gün içinde karar verir, gerektiğinde reddeder.
a) Uçakların Tescil, Uçuşa elverişlilik, Mülkiyet ve kiralık uçakların kira sözleşmesi,suretler-i,
b) Uçak, Yolcu ve 3'ncü şahıs sigorta poliçe suretleri,
c) Yapılacak Yer Hizmetleri ve bunların yapılacağı Havaalanlarını gösteren liste,
d) Bu hizmetlerde çalışacak personele ait güvenlik belgeleri
e) Hava araçları bakım personeli, Uçuş Opera-syon personeli, şoför gibi ehliyet belgesine tabi personele ait sertifika lisans v.b belgelerin suretleri,ve
f) Yapılmak istenen Yer Hizmetleri için kurulacak organizasyonun detayı ile, kullanılacak araç-gereç ve donatımın listeleri
Çalışma Ruhsatların-ın Geçerlilik Süresi11. Dairenin vereceği tüm Çalışma Ruhsatlan 1 Yıl geçerlidir. Çalışma Ruhsatlarının yenilenmesi için, önceden Daireye müracaat zorunludur. Ruhsatın gerektirdiği niteliklere sahip olanların ruhsatları, Ruhsat Ücreti ödendikten sonra yen-ilenir.
Anlaşmalar12. Yer Hizmet Kuruluştan ile bu kuruluşların vereceği Yer Hizmetlerini alacak hava taşıyıcıları arasında ve Yer Hizmeti veren Hava taşıyıcıları ile bu taşıyıcılardan yer hizmeti alacak diğer hava taşıyıcıları arasında Yer Hizmeti Anla-şması'nın yapılmış olması şarttır. Bu anlaşmanın bir sureti, Daireye hizmetin başlamasından en az 7 gün önce verilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Uygulanacak Esas ve Usuller
Genel Esaslar13. Yer hizmet kuruluşları ve hava taşıyıcıları aşağıdaki esaslara uymak zoru-ndadırlar.
(1) Hizmet araç-gereç ve donatımları, sadece sahibi olan kuruluş veya hava taşıyıcısı yetkili personeli tarafından ancak, yetki verilen hizmetler için kullanılır.
(2) Hizmet araç-gereç ve donatımları, Sivil Havacılık Dairesi Yetkilisinin izni- olmadan Havaalanı dışına çıkartılamaz.
(3) Herhangi bir hizmet araç-gereç ve donatımının Yer Hizmetleri kuruluşlarının veya hava taşıyıcıları tarafından ortak alınıp kullanılmasına izin verilemez.
(4) İkram Hizmetlerinin yürütülmesinde, tesislerin yapımın-da, veya mevcut tesislerin kullanımında, gerekli donatım ve malzemenin kullanılmasında, temizliğin sağlanmasında mevcut sağlık kuralları uygulanır.
(5) Yer Hizmet Kuruluştan ve kendi yer hizmetlerini yapan
Hava taşıyıcılarının bu hizmetler için kullandıkla-rı araç-gereç veya donatımdan biri veya birkaçının arızalanması ve bunun da verilecek hizmeti aksatması durumunda bu araç-gereç ve donatım, diğer bir yer hizmet kuruluşu veya hava taşıyıcısından Daire yetkilisinin izni ile geçici olarak temin edilebilir.
(-6) Yer Hizmet kuruluşları ve yerli hava taşıyıcıları verdikleri yer hizmetlerine, kendi çalışma saatleri dışında ihtiyaç duyulması halinde, Daire Yetkilisi tarafından yapılacak çağrı üzerine bu hizmetleri üstlenmek mecburiyetindedirler.
(7) Tarifeli iniş-k-alkış saatlerindeki, hava şartları veya resmi bir müdahale haricindeki gecikmelerde, yolcuların havaalanı içindeki ikram ve diğer ihtiyaçları için gerekli tedbirleri, Hava taşıyıcıları veya anlaşma yapılan
yer hizmet kuruluştan almak zorundadır.
Yükümlül-ükler
715/99
847/9914. Yer hizmet Kuruluşları ile Hava taşıyıcıları aşağıdaki hususları yerine getirmekle yükümlüdürler.
(1) Bu tüzük kurallarının uygulanmasını ve hizmetlerin düzen ve güven içinde yürütülmesini sağlamak,
(2) Daire yetkilisi tarafın-dan verilecek direktifleri eksiksiz uygulamak,yapılacak uyarılara uygun şekilde gereğini yapmak, istenilen bilgi ve belgeleri doğru olarak vermek,
(3)Yer hizmetlerinin uluslararası seviyede yapılmasını sağlamak amacıyla yeterli niteliklere sahip, yer hi-zmetleri konusunda eğitilmiş personel bulundurmak ve bunların geliştirilmeye yönelik eğitimlerini sağlamak,
(4)Görevli personeline, hizmetin özelliğine uygun temiz giyim kuşam sağlamak,
(5) Yer hizmetleri için kullanılacak her türlü araç ve gereç üzeri-ne kuruluş adını yazdırmak,
(6) araç-gereç ve donatımı temiz, boyalı ve bakımlı olarak belirlenecek yerlerde düzenli bulundurmak, bunların, gerekli teknik ve trafik muayenelerini zamanında yaptırmak,
(7) Personelin her birine,Sivil havacılık Dairesinde-n 'Tanıtma Kartı' almak ve taktırmak.
(8) Pat sahalarında görev yapacak araçlar için Daire'den 'Araç Kartı' almak ve belirtilen yerlere takmak.
Çalışma Saatleri15. Yer Hizmet Kuruluşları ve Hava taşıyıcılarının çalışma saatleri aşağıdaki esaslara gör-e düzenlenir.
(1) Yer Hizmet Kuruluşları, çalışma saatlerini, hizmet talebine göre kendileri düzenler. Ancak, Havaalanının olası ihtiyaçları ve olağanüstü durumları dikkate alarak havaalanının çalışma saatleri içinde yetkili personelini bulundurur.
(2-)Yer hizmetlerinin tamamını kendileri için yapan Yerli Hava taşıyıcıları, çalışma saatlerini uçuş tarifelerine göre kendileri düzenlerler. Havaalanlarının hizmete açık olduğu saatler içinde en az bir yetkili personelini havaalanında bulundururlar.
(3)Ye-r hizmetlerinin bir kısmını kendileri için yapan yerli ve yabancı hava taşıyıcıları, çalışma saatlerini uçuş tarifesine göre kendileri düzenlerler.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Denetleme ve Aykırı Davranışlar
Denetleme16. Yer hizmet kuruluşları ve yer hizmetleri y-apan hava taşıyıcıları Dairece görevlendirilecek yetkililer tarafından haberli veya habersiz olarak denetlenirler. Bu denetlemeler sırasında, Yer hizmetleri ile ilgili olarak istenen her türlü belge ve bilginin verilmesi zorunludur. Denetim sonu raporları -en geç 2 gün içinde Daire Müdürlüğüne sunulur.
Tüzüğe Aykırı Davranışlar
715/99
847/9917. Bu tüzükte belirtilen usul ve esaslara aykırı davranışta bulunan kuruluş ve personele aşağıda açıklanan kurallar uygulanır:
(1) Yer hizmetlerinin yapılmasında gör-ülen kusur ve eksiklikler ve Tüzük hükümlerine aykırı durumlar Daire tarafından hizmeti veren ilgili kuruluş veya hava taşıyıcılarına yazılı olarak bildirilir ve bu eksiklik veya kusurların giderilmesi için yeterli süre verilir. Bu süre içerisinde gerekli -düzeltici tedbirlerin alınmadığı görülürse, ikinci kez yazılı ihtarda bulunur ve yeniden süre verilir, ancak verilen ikinci süre, daha önceki süreden fazla olmaz.
(2) Verilen süre içinde gerekli tedbirleri almayan kuruluş veya hava taşıyıcısının bu hizm-eti için geçerli Çalışma Ruhsatının 1-15 gün süre için yürürlükten kaldırıldığı Daire tarafından yazılı olarak bildirilir. Bu zaman zarfında, hizmeti aksaksız olarak yapmak üzere gerekli tedbirleri aldığı tesbit edilenlerin Çalışma Ruhsatları yürürlüğe kon-ur. Gerekli tedbirleri almayanların Çalışma Ruhsatları bir ay süre için yürürlükten kaldırılır ve kendilerine son ihtarda bulunulur. Bir ay sonunda gerekli düzeltici tedbirleri alanlara Çalışma ruhsatları geri verilir. Gerekli tedbirleri almayanlar için is-e bu hizmet türüne ait Çalışma ruhsatları iptal edilir.
(3) Çalışma ruhsatının geçici veya iptal edilmesi halinde Daire bu hizmet için Çalışma ruhsatına sahip Yer hizmet kuruluşu veya Hava taşıyıcılarından hizmetin yapılmasını ister. Yer Hizmet kuruluşu- veya hava taşıyıcıları bu hizmetleri Tüzükte belirtilen ücretler karşılığında yapmak mecburiyetindedirler.
(4)Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içinde mevcut trafik kuralları çerçevesinde geçerli ruhsat ve muayenesi bulunmayan veya zamanında yapıl-mamış veya eksiklikleri bulunan ve 'Araç Kartı' olmayan araçların PAT sahalarına girmelerine izin verilmez.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Yer Hizmetleri Ücretleri
Genel Esaslar18. Bu tüzük kurallarına göre. Yer Hizmetleri karşılığı alınacak ücretler için aşağıdaki esa-slar uygulanır:
(1) Havaalanı Yer Hizmetleri Kuruluşları ile bu tüzükte belirtilen özel durumlarda diğer hava taşıyıcılarının yer hizmetlerini yapan hava taşıyıcıları, bu hizmetleri tüzüğün Ek-4'ünde yer alan ücret tarifelerinde gösterilen ücretler karşı-lığı yapmak zorundadırlar.
(2) Ek-1'de gösterilen her bir hizmet türüne giren detaylı hizmetlerden bir kısmı istenmese dahi, bu hizmet türü için gösterilen ücretlerin tamamı alınır.
(3) Uluslararası sefer yapan hava araçlarına yer hizmetleri veren, Yer- Hizmet kuruluşları, bu tüzükte izin verilen yer hizmetlerini kendileri veya bir başka hava taşıyıcısı için yapan hava taşıyıcıları, bu hizmetleri, bir başka hava taşıyıcısına yapmaları halinde, "Hizmet Yapabilme Hakkı "olarak Daireye Ek-6'da gösterilen üc-retleri yapılan her bir hizmet türü için öder.
Yer Hizmetleri Ücret Tarifeleri19. Bu tüzükte açıklanan yer hizmetleri için aşağıda belirtilen ücret tarifeleri uygulanır:
(1)Temsil,Uçuş Operasyon, Uçak Hat Bakım, Yolcu Trafik, Ramp,ve İkram Hizmetlerine -ait ücretler EK-4'dedir.
(2) Havaalanlarında Yer Hizmetlerinden, Dairenin alacağı ücretler EK-5'dedir.
(3)Kargo Hizmet Ücret tarifesi EK-6'dadır.
(4)İstek Üzerine ilave ücret karşılığı yapılacak yer hizmetleri ücret tarifesi EK-7'dedir.
(5)Çalışma Ruhs-atları Ücret tarifesi EK-8'dedir.
(6)Ücret tarifelerinin uygulanmasında esas alınacak müşterek hükümler EK-9'dadır
DÖRDÜNCÜ KISIM
TERMİNAL HİZMETLERİ
Terminal Hizmetlerinin Yürütülmesi
715/99
847/99
389/02
49/0420.(A)Terminal Hizmetlerinden, Personel- Tanıtma Kartı ve Araç Kartı Hizmeti Daire tarafından yürütülür.
(B) Terminal Hizmetlerinden Reklam Hizmetleri ve Otopark Hizmetleri özel veya tüzel kişiler tarafından yürütülür.
(C) Terminal Hizmetlerinden Reklam ve Otopark Hizmetlerinde kiralanacak y-er veya yerler Daire tarafından belirlenir ve 1986 Devlet İhale Tüzüğü kuralları çerçevesinde kiralanır.
Terminal Hizmetleri Uygulama Esasları ve Ücretleri
715/99
847/99
389/02
49/0421. (A) Terminal Hizmetlerinden Personel Tanıtma Kartı uygulama esasla-rı ile ücret tarifesi bu tüzüğe ekli EK-11'de, Araç Kartları uygulama esasları ve ücret tarifesi EK-13'de belirlenmiştir.
Ücretlerin Tahsili ve Kullanma Alanı
715/99
847/99
389/02
49/0422. EK-10, EK-11'de öngörülen ücretler ile 20'nci maddenin (C) fıkra-sı gereği elde edilecek kira gelirleri Daire tarafından tahsil edilir. Tahsil edilen ücretler, Maliye işlerinden sorumlu Bakanlık nezdinde açılacak bir depozito hesabına yatırılmak suretiyle Havaalanlarının her türlü iyileştirme ve yenileştirilmesinde kull-anılır.
BEŞİNCİ KISIM
SON KURALLAR
Yürütme 23.Bu tüzük kurallarını Daire yürütür.
Yürürlük24.Bu tüzük ve ekleri Resmi Gazetede yayımlandığı tarihten
itibaren yürürlüğe girer.
Yürütmeden Kaldırma25.Bu tüzüğün yürürlüğe girmesi ile değiştirilmiş ş-ekli ile Havaalanları (Yer Hizmetleri Ücretleri) Tüzüğü yürürlükten
kaldırılır.
R.G. 7.10.92
EK -III-
AE 443
R.G. 12.3.93
EK -III-
AE 96
R.G. 14.10.94
EK -III-
AE 504
RG. Ek III, 16.3.2007 tarihinde AE. 187 ile yayınlanıp Esas Tüzüğün 4. Maddesi ile 6. Maddesinin (2). Fıkrasını tadil eden değişiklik Tüzüğü için Geçici Madde:
Geçici Madde
Bu Tüzüğün yürürlüğe girdiği Tarihten Önce Ruhsat Almış Yer Hizmetle-ri Kuruluşları 1. Bu Tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihten önce Sivil Havacılık Dairesi'nden ruhsat almış olan yer hizmetleri kuruluşları, bu Tüzüğün 3'üncû maddesi ile değiştirilen 6'ncı madde kurallarına uygun olup olmadığına bakılmaksızın bu Tüzüğün yürür-lüğe girdiği tarihten başlayarak dokuz ay faaliyetlerini devam ettirirler. Bu sürenin hitamında bunlar hakkında da bu Tüzük kuralları uygulanır.
HAVAALANLARI YER HİZMET TÜRLERİ DETAYLARI

EK - I

1.TEMSİL1.1.Genel1.1.1.Hava taşıyıcısı adına faali-yette bulunulduğunu belirtmek.1.1.2.Talep edildiği takdirde, hava taşıyıcısının faaliyetlerini kolaylaştırmak için garanti veya kefalet temin etmek.
(Bu tip garanti veya kefalet ücretleri hava taşıyıcısından
tahsil edilir.)1.1.3.Mahalli otoriteler-le hava taşıyıcısı adına bağlantı sağlamak.1.1.4. Hava taşıyıcısının uçağının hareketi hakkında ilgililere bilgi vermek.R.1.2.Masrafların karşılanması.R. 1.2.1.Hava taşıyıcısının hizmetleriyle ilgili olarak, belirtilen şekilde havaalanı, po-lis, gümrük, vb. masrafları karşılamak.R.1.2 2.Hava taşıyıcısınca belirtilen otel, taşıma, ikram vb. peşin yapılan ödemeleri yapmak.R.l.3.YerleşmeR.1.3.1Hava taşıyıcısının temsilcilerine havaalanında hizmet verebile-cekleri çalışma yeri temin etme-k.R 3.3.2Hava taşıyıcısının faaliyetleriyle ilgili olarak kullanacağı çeşiti malzemeler için uygun depolama yeri temin etmek.R.1.3.3.Hava taşıyıcıcının yedek kuvvet merkezini yerleştirebileceği uygun bir depo temin etmek.
2.YOLCU TRAFİK HİZMETİ2-.1.Haberleşme.2.1.1.Yer hizmetleri kuruluşu tarafından yapılan hizmetlerle ilgili bütün masrafları toparlamak, almak ve göndermek
Bu tip mesajlardan taşıyıcının temsilcisini haberdar etmek2.1.2.Yukarıda belirtilen mesajları 60 gün muhafaza etmek
ü-zere dosyalamak. R.2.1.3.Yer istasyonlarıyla taşıyıcı uçağı arasında yeterli haberleşme cihazlarına temin etmek, çalıştırmak.R.2.2.Uçuş dokümanları ve yük kontrolü.2.2.1Uçak ile havaalanındaki ilgili ofisler arasında, uçuş doküman-larını taşım-ak ve teslim etmek.2.2.2Yükleme talimatları. (UCM'ler dahil olmak üzere) yükleme formları, yükleme tablosu, manifestolar, bilgi formları, vb. gibi dökümanları uluslararası veya mahalli kurallara göre hazır-lanmak, imzalamak, dağıtmak, tasnif etmek ve do-syalamak.R.2.2.3Müştereken varılan anlaşmaya göre, istatistikleri, gelen dokümanları, ve raporları derlemek ve yollamak.2.3.Yolcu ve bagaj.2.3.1.Genel2.3.1.1.Hava taşıyıcısı uçağının iniş-kalkış saatleri ve havalanı şehir terminali arası kara u-laşım vasıtalarının hareket saatleri hakkında yolculara ve/veya halka bilgi vermek.2.3.1.2.Geceleyerek yollarına devam edecek olanlarla, gelen aktarmalı veya transit olarak geçen yolcular ve bunların bagajları için gerekli hazırlıkları yapmak ve transi-t süresi içinde havaalanında mevcut hizmetlerden yolculara bilgi vermek.2.3.1.3.Sakat yolcular veya refakatsiz çocuklar gibi özel ilgi gerektiren yolculara yardımcı olmak.2.3.1.4.Hava taşıyıcısının talimatına uygun olarak uçuşun geciktiği, iptal ed-ildiği veya ara verildiği durumlarda gerekli hizmetleri sağlamak.2.3.1.5.Bagajların gümrüklü sahadaki gümrük deposunda muhafa-zasının gerekmesi halinde bunların gümrük yetkilisince istemleri yere ulaşım ve teslimini sağlamak. (Muhafaza ücreti yolcudan- tahsil edilir2.3.1.6Hava taşıyıcısının müşterilerinden gelebilecek şikâyetleri ve tazminat taleplerini hava taşıyıcısına duyurmak.2.3.1.7.Kayıp, bulunmuş veya hasarlı eşyalarla meşgul olmak ve bu tip aksaklıkları hava taşıyıyıcısına duyurmak.2.3.2-.Giden yolcu ve bagaj.2.3.2.1Yolcu biletinin sözkonusu uçuş için geçerliliğini kontrol etmek.2.3.2.2.Karşılıklı anlaşmaya göre herhangi bir sorumluluk yük-lenmeksizin seyahat edeceklerin pasaport, vize. aşı ve benzeri belgelerini kontrol etmek.2-.3.2.3.a) El bagajlarını tartmak ve etiketlemek.
b) Bagajların kontrol kontuarlarından bagaj ayırma mahal-lerine taşınmasını gerçekleştirmek.2.3.2.4.Tartılmış bagaj ağırlıklarını yolcunun biletine işlemek ve uçuş kuponunu koparmak.2.3.2.5.Faz-la bagaj bileti tanzim etmek, fazla bagaj ücretlerini toplamak, fazla bagaj kuponlarını koparmak ve bilete bağlamak.2.3.2.6.Yolcu hizmet ücretinin alınıp alınmadığım bilet üzerinden kontrol etmek, uygulama varsa bu ücreti yolcudan tahsil etmekR.2.3.-2.7.Karşılıklı olarak anlaşmaya varıldığı gibi, uçakla yer ayrımı ve dağılımını yapmak.2.3.2.8Yolcuları kontrol noktalarından uçağa yönlendirmek2.3.2.9Uçağa bindikten sonra yolcuları saymak ve sayımdan elde edilen rakamları uçak dokümanları ile ka-rşılaştırmak.2.3.3.Gelen yolcu ve bagaj.2.3.3.1.Yolcuların uçaktan kontrol noktalarına, buradan da havaalanı çıkışına yönlendirmek.2.3.3.2Transit ve aktarmalı yolcuları gidiş yönlerine göre yönlendirmek. 2.3.3.3Yolcuların bagajlarını mahall-i usullere göre bagaj teslim yerlerinden almalarını sağlamak.2.4.Şehir havaalanına taşıma.2.4.1Yolcu, uçak mürettebatı, bagaj, kargo ve/veya postanın havaalanı-Şehir terminali ve diğer noktalar arasında taşınması için gerekli düzenlemeleri yapmak.
-3.RAMPR.3.1.Follow-meR.3.1.1.Gelen ve giden uçaklara fol1ow-me hizmeti vermek, verilmesini sağlamak.3.2.Uçağa rehberlik (Marchalligh) ve parketme.3.2.1.Gelişte ve gidişle uçağa park yeri rehberlik hizmeti vermek veya sağlamak.3.2.2.Uçağın p-ark etmesini sağlamak, takoz koymak/almak3.2.3.İniş takım kilitlerini, motor emniyet şaplarını, plto kılıflarını yüzey kontrol kilitlerini ve kuyruk sehpalarını . temin etmek uygulamak.R.3.2.4.Gerekli elektrik enerjisini sağlayacak GPU'yu temin e-tmek uygulamak ve işletmek.R.3.2.5.Ramp sahasında motor çalıştırma ve diğer amaçlar için uçakla haberleşmeyi teminen kulaklıkları sağlamakR.3.2.6.Kalkışta motor çalıştırmak için uygun güç kaynağını temin etmek, uygulamak, çalıştırmak.R.3.2.7.Güven-lik önlemleri.R.3.2.7.1.Uçağın içinde veya dışında fark edilen bütün hasarları sebebine veya meydana geldiği zamana bakmaksızın derhal taşıyıcısının yetkili temsilcisine rapor etmek.
R.3.2.7.2.Uygun yangın söndürme ve diğer koruyucu teçhizatı, temin -etmek, uygulamak, çalıştırmak.R.3.2.7.3.Emniyet personeli ve imkanlarını temin etmek veya teminine aracılık etmek,R.3.2.8.Uçak hareketi.R.3.2.8.1.Uçağın hareketi için uygun çekme ve itme teçhizatını, temin etmek, uygulamak. Mahalli talimatlara ve -hava taşıyıcısının isteğine uygun olarak belirlenen hizmet sahası içinde uçağı çekmek/itmek. (Aksine anlaşma olmadıkça çekme demiri hava taşıyıcısı tarafından sağlanır).R.3.2.8.2.Hava taşıyıcısının talimatına göre, uçak motorlarını çalış-tırarak uça-ğın yerini değiştirmek.3.3.Yükleme ve boşaltma.3.1.3Karşılıklı anlaşılan zaman sürecinde,
a) Yeterli nitelikte yolcu merdivenini temin etmek, uygu-lamak.
b) Gerektiği hallerde yolcu köprüsünü sağlamak, uygulat- tırmak.3.3.2.Pilot mahalli merdiv-enlerini temin etmek, uygulamak.R.3.3.3.Hava taşıyıcısı veya ilgili otoritece gerekli görüldüğünde uçak ve havaalanı terminalleri arasında yolcu ve 'uçak mürettebatının taşınması için araç sağlamak.3.3.4.Uygun yükleme boşaltma teçhizatını temin etmek-, çalıştırmak.3.3.5.Bagajları teslim almak, teslim etmek, istif etmek.
a) Uçaktan bagajları boşaltmak, bağlama malzemesini hava taşıyıcısına gen vermek.
b) Hava taşıyıcısının talimatına uygun olarak, bagajlar yük-lemek, istiflemek ve güven -altına almak.3.3.6.Yükleme tamamlandıktan sonra, ilgili bölümlerin kapılarını güvenceye almak ve kilitlemek.R.3.3.7.Hava taşıyıcısının isteği safra (balast) torbalarını temin etmek, istendiği özellikte doldurmak.3.3.8.Giden yolcu bagajlarım bagaj -ayırma sahasında uçağa gönderilmeye hazır hale getirmek ve taşımak.3.3.9.Gelen yolcu bagajlarını uçaktan bagaj ayırma sahasına taşımak ve bagaj alım mahallerine sevketmek.3.4.Posta hizmetleri3.4.1.Gelen ve giden AV-7'lerin dağıtımını yapmak.3.4.-2.Gelen postaları AV-7'lere göre kontrol etmek3.4.3.Gelen postayı AV-7'lere göre kontrol edip yerel posta
idaresine teslim etmek.3.4.4.Giden postayı AV-7'lere göre kontrol edip yerel posta yetkilisinden teslim almak.3.4.5.Transfer postaların işl-emini yapmak.3.4.6.Mahalli usullere göre hava taşıyıcısının şirket postası hizme-lerini yürütmek.3.4.7.Karşılıklı anlaşmaya varıldığı şekilde diplomatik kurye hizmetlerini yapmak.3.4.8.Kayıp bulunmuş ve hasarlı postalarla ilgilenmek ve bu tip aksa-klıkları hava taşıyıcısına bildirmek.3.5.Uçak hizmeti.R.3.5-1Dış temizlikR.3.5.2.Uçağın kendi merdivenlerini temizlemek.R.3.5.3.İniş takımları ve motor kapaklarındaki fazla yağları silmek.R.3.5.4.İniş takımlarını, motor kapaklarını kontrol-, kollarınıR3.5.5.Kabin pencerelerini temizlemek.R.3.5.6.Pilot mahalli pencerelerinin dış temizliğini yapmak.3.5.2İç temizlik5 5.2.1.Eğer anlaşmada belirtilmişse hava taşıyıcısı tarafından
yetkili kılınmış bir kimse nezaretinde, pilot mahalli-ni
temizlemek, tertiplemek ve,
a) Küllükleri boşaltmak,
b) Çöpleri boşaltmak,
c) Koltuk arkalarında bulunan cepleri ve şapka raflarını temi-lemek,
d) Koltuklan temizleyip tertiplemek,
e) Zemini temizlemek
f) Pencere camlarını içerden iste-ndiği şekilde temizlemek3.5.2.2.Aşağıda belirtilen yerleri temizlemek ve düzenli hale getirmek.
a) Mürettebat kompartımanları, (Pilot mahalli hariç)
b) Holler,
c) Barlar ve mutfaklar,
d) Yolcu kabinleri.
e) Tuvaletler,
f) Vestiyerler-,
g) Antreler.Bu yerlerin temizliğinde aşağıdaki işlemleri yapmak-
a) Küllükleri boşaltmak,
b) Çöpleri boşaltmak,
c) Koltuk arkalarında bulunan cepleri ve şapka raflarını temizlemek,
d) Masaları silmek.
e) Servis arabalarını temizlemek-,
f) Koltuklan temizleyip düzeltmek,
g) Zemin kaplamaları ve çevresini temizlemek,
h) Mutfakta servis arabaları ve lavaboların, tuvaletlerde, lavaboların, aynaların, oturma yerlerini ve çevresinin yüzeylerini silip temizlemek ve buralardaki her y-iyecek ve içecek artıklarını, kusmuk torbalan vb.'ni temizlemek, kaldırmak.R 3.5.2.3.Zemin ve zemin kaplamalarını iyice temizlemek.R.3.5.2.4.Kabin demirbaşlarını ve mobilyayı temizlemek.R.3.5.2.5.Kabin pencerelerini temizlemek.R.3.5.2.6.Kargo a-mbarlarını ve kargo kabinlerini temizlemek.R.3.5.2.7.Battaniyeleri katlamak ve raflara yerleştirmekR.3.5.2.8Yatak olan yatar koltuklarını yapmak.R.3.5.2.9.Koltuk başlıkları ve yastık yüzlerini değiştirmek. (Bu malzeme hava taşıyıcısı tarafından s-ağlanır).3.5.2.10.Hava taşıyıcısı tarafından temin olunan tuvalet ve kabin malzemesini yerlerine koymak.R.3.5.2.11Uçağı dezenfekte etmek ve/veya kokusunu izale etmek. (Malzemeler hava taşıyıcısı tarafından temin edilir).3.5.2.12.Tuvalet servis ara-cını temin etmek, uygulamak. (Tuvaletleri boşaltmak, temizlemek, yıkamak ve taşıyıcının isteğine uygun sıvıyla doldurmak).3 5.2.13.İçme suyu tankını temin etmek, uygulamak (Hava taşıyıcısının isteğine uygun standartta içme suyu doldurulacaktır)R.3.5.3-.Diğer hizmetlerR.3 5.3.1.Hava taşıyıcısının isteğine uygun ısıtma ve/veya soğutma teçhizatını temin etmek, uygulamak, çalıştırmakR.3.5.3.2.Kar ve buz temizliğini yapmak.R.3.5.3.3.Buz giderici araç (De-icing unit) temin etmek, uygulamak, çalıştır-mak.3 5.4.Yakıt ve yağ hizmeti3.5.4.1.Yakıt ikmali ve/veya boşaltılması.3.5.4.1.1. Yakıt ikmal firmalarıyla temas etmek.3.5.4.1.2.Yakıt kirlenmesine karşı yalat teçhizatını denetlemek.3.5.4.1.3. Uçağı yakıt almak ve boşaltmak üzere hazır-lamak.3.5.4.1.4. Yakıt ikmali ve yakıtın boşaltılmasına nezaret etmek3.5.4.1.5. Konulan yakıt miktarını kontrol etmek.3.5.4.1.6. Uçağın yakıt tanklarındaki suyu boşaltmak.3.5.4.2.Yağ ve diğer mayilerin ikmali
3.5.42.1.Yağ ve diğer mayi-lerin ikmalini yapan firmalarla temas etmek, ikmale nezaret etmek.3.5.4.2.2. Özel dolum teçhizatını temin etmek ve çalıştırmak veya bunları sağlamak.
4. İKRAM HİZMETİ4.1. Bağlantılar ve yönetim4.1.1.Hava taşıyıcısının ikram- hizmetini yapan kuruluşla temas kurmak.4.1.2.Hava taşıyıcısının temsilcisi tarafından yapılan istekleri karşılamaya dönük düzenlemeleri yapmak.R.4.1.3.Stoklarla ilgili hesap ve diğer dokümanları tamamlamak.R.4.1.4.Stoklan anlaşılan seviyede- tutmakR 4.1.5.Anlaşmaya varıldığı şekilde, ikram malzemesini paketleyip göndermek.4.2.İkram ramp hizmeti.4.2.1.İkram malzemesini ve mutfak teçhizatını uçaktan boşaltmak, uçağa yüklemek, istif etmek.4.2.2.İkram malzemesini uçakta istenen yerler-e dağıtmak.4.2.3.İkram malzemesini uçak ve anlaşmada belirlenen yerler arasında taşımak, depolamak.R.4.3.DepolamaR.4.3.1.Hava taşıyıcısının isteğine uygun olarak gümrüklü veya gümrüksüz, havalandırma depo yeri, soğutma yeri ve
deep-freeze sağlam-ak.R.4.3.3.Hava taşıyıcısının, yedek ikram teçhizatını, tüketim madde-lerini, yiyecek ve içecek stokunu depolamak.4.4. Temizlik Hizmetleri.4.4.1.Seyyar mutfak teçhizatını boşaltmak, yıkamak, temizlemek ve yerlerine yerleştirmek.R.4 4.2.-Kabin başlık kılıfları, örtü ve battaniyelerle temizlenmesi ve/veya yıkanmasını düzenlemek.4.4.3.Gelen uçaklardaki kullanılmamış/artık ikram malzemelerini boşaltmak ve mahalli usullere ve hava taşıyıcısının isteğine uygun olarak imha etmek.R.4.5.Haz-ırlık.R.4.5.1.Hava taşıyıcısının standardına uygun olarak seyyar mutfak termoslarını sıcak ve/veya soğuk içme suyu ile doldurmak.R 4.5.2.Yapılan anlaşmaya göre doğrudan servise verilebilecek ikram malzemeleri ve işlem görmeyen maddeler ile meşrubat v-e/veya diğer ikram maddelerini teslime hazır hale getirmek.5.KARGO HİZMETİ5.1.Genel5.1 1.Kargo hizmeti için gerekli kolaylıkları sağlamak.5 1.2.Göndericinin kendisinden veya acentesinden veya diğer hava taşıyıcısından transferle gelen yollama d-okümanlarını teslim almak.5.1 3.Karşılıklı anlaşmaya göre hava taşıyıcısının istekleri uyarınca bütün dokümanlar, kontrol etmek (Bu kontrol ücretleri kapsamaz).R.5.1.4.Özel kargo için imkanlar dahilinde gerekli teçhizat ve depolama kolaylıklarını sağ-lamak. (örneğin bozulabilir kargo, canlı hayvan, değerli eşya, haber filimleri gibi).R.5.1.5 Tehlikeli madde geliş ve gidişlerinden yetkili otoriteleri haberdar etmek, izin alınmasını' sağlamak, mahalli kurallara uygun olarak gerekli yükleme-boş-altma ve depolama kolaylıklarını temin etmek (Bu işlem sırasında herhangi bir hasar veya tehlikeli olabilecek bir duru -mun meydana gelmesi halinde hava taşıyıcısının ve mahalli otoritenin talimatına uygun olarak gerekli önlemleri derhal almak).5.1-.6.Kargonun tasnifini yapmak, yapılan anlaşmaya göre kargonun niteliğine ve mahalli kurallara uygun olarak belli bir süre için depolanmasını sağlamak. (Depolamanın bu süreyi aşması halinde, hava taşıyıcısı, gönderici, alıcı veya acentadan ilâve ücr-et alınır)5.1.7.Kargoyu gümrük kontroluna tabi tutmak, görülen aksaklıkları mahalli kurallara uygun olarak gidermek.5.1.8.Gerektiğinde kargoyu gümrüğün fiziki kontrolüne sunmak5.1. 9.Hava taşıyıcısını müşterilerinden gelen şikayetlerden haberdar e-tmek.5.1.10.Yapılan anlaşmaya göre, kayıp, bulunmuş veya hasarlı kargo için gerekli işlemleri yapmak.5.1.11.Hava taşıyıcısına ait olupta, yer hizmet kuruluşunun gözetiminde bulunan palet, konteyner, bağlama materyali, bağlama halkaları ve diğer malze-melerin çalınması, izinsiz kullanılması veya hasara uğraması halinde gerekli önleyici tedbirleri almak ve durumdan hava taşıyıcısını haberdar etmek.5.1.12. Kargonun teslimine ilişkin belgeyi almakR.5.1.13.Kargonun emniyeti için gereken person-el ve kolaylıkları sağlamak veya düzenlemek.52. Dışarıya gönderilen kargo
5.2.1.Hava taşıyıcısının talimatıyla kargoyu kabul etmek, doğrudan veya dolaylı olarak gelen yollama dokümanlarının uygunluğunu kontrol etmek, kargonun taşımaya hacim v-e ağırlık olarak hazır olduğunu saptamak.5.2.2 Ağırlık ve hacim olarak kargonun, hava taşıyıcısının ilgili uçuşundaki kapasiteye uygunluğunu ayarlamak.5.2.3. Taşımanın yapılacağı, uçuş için. yığma kargo ve standart yükleme ünitelerindeki- kargoların hazırlanmasını sağlamak- (Örneğin palet ve konteynerler).5.2.4. a) Kargo manifestoların hazırlamak.
b) Konşimento kopyalarını ayırmak, kararlaştırıldığı şekilde manifesto ve konşimentolarının ilgili kopyalarını gönder-mek.
c) T-atbik edildiği yerlerde konşimentonun bir kopyasını, uçuş ile beraber gönderene geri vermek.5.2.5.Gümrükten çıkış müsaadesini almak5.3. Transfer kargo5.3.1.a) Arabalardan yığma halinde gelen kargoyu indirmek
b) Palet Konteyner gibi b-irim yükleme teçhizatla rını açmak ve/veya boşaltmak.
c) Gelen kargonun belgelerini ve manifestoya göre kont-rolünü yapmak.5 .3.2a) Bir başka hava taşıyıcısı tarafından taşınacak olan kargonun transfer manifestosunu hazırlamak,
b) Standar-t yük teçhizatı için LUC makbuzu düzenlemek, transfer edenle kabul eden hava taşıyıcısının talimatına göre kopyalarını dağıtmak.5.2 3.Transfer kargonun varış havaalanında, kargoyu kabul eden hava taşıyıcısının havaalanında veya yakın çevresindeki d-eposuna transfer manifestosu veya anlaşmada belirtilen herhangi bir belge ile taşınmasını temin etmek veya sağlamak.5.4. Dışardan gelen kargo5.4.1.a) Yığma yükü, uygun olduğu zaman arabalardan indirmek. -
b) Paletler, konteynerler gibi birim yükleme teçhizatlarım açmak ve/veya boşaltmak.
c) Gelen kargoyu evrakına uygun olarak kontrol etmek.5.4 2.Yürürlükteki talimatlara uygun olarak mal gönderen kişi veya acentayı kargonun geldiğind-en haberdar etmek.R.5.4.3.Gönderme belgesindeki gösterilen şekilde ücretin tahsili (Charges Collect) için gereken kolaylıkları sağlamak veya düzenlemek.R.5.4.4.Gelen kargoyu mahalli kurallara uygun olarak gümrükten geçirmek ve alıcı veya acentasına t-eslim etmek.R.5.4.5.Malı alan taraf parayı ödemek veya. kargoyu almak istemediği takdirde tatbik edilen talimatlara uygun olarak gerekli işlemleri yapmak.
6. UÇUŞ OPERASYONU HİZMETLERİ6.4. Genel6.4.1. Hava taşıyıcıs-ının uçağına verilen uçuş hizmetlerine ve kolaylıklarına tesir eden herhangi bir bilinen gelişmeden hava taşıyıcısını haberdar etmek.6.1.2. Hava taşıyıcısının sağlaması gereken bütün el kitapları ve talimatları güncel olarak muhafaza etmek ve ön-ceden belirlenen formları hazır bulundurmak.6.1.3Hava şartları, mevcut yer kolaylıkları, teknik ve ticari ihtimaller ile işletmeyi açıklayan diğer hususlarda dikkate alınarak gecikmeler ve yol değişikliği halinde kaptan pilota öneride bulunmak6.1.4. -Herbir uçuş için alınan veya gönderilen mesajları ve hava taşıyıcısı tarafından belirtilen bütün evrakı bir "uçuş dosyası" içinde tutmak ve bu dosyayı hava taşıyıcısı tarafından yerilen talimatlara göre düzenlemek.6.2. Kalkış meydanında uçuş ha-zırlığı.6.2.1. Herbir uçuş için hava durumu raporu ve havacılık bilgilerinin teminine yönelik düzenleme yapmak.6.2.2.Uçuş şartlarını incelemek ve hava taşıyıcısının tedarik ettiği verilere uyun olarak uçuş hareket planını hazırlamak ve imzala-mak.6.2.3 Uçuş trafik hizmetleri (ATS) uçuş planını hazırlamak, imzalamak ve dosyalamak.6.2.4. Uçuş ekibine yeterli brifingi vermek.6.2.5. Yakıt ekibine ekibine brifingi vermek.6.2.5.Yakıt istek belgesini hazırlamak ve i-mzalamak6.2.6.Hava taşıyıcısı tarafından belirtildiği şekilde uçuş hareket formlarını dağıtmak ve mümkün olan hallerde kaptan pilotun imzasını almak.6.2.7.Mahalli yer hizmetleri birimine gerekli ağırlık ve yakıt bilgilerini vermek.R.6.3. -Kalkış meydanından başka bir noktada uçuş hazırlığı.R.6.3.1.Uçuş şartlarını incelemek ve uçuş hareket planını hava taşıyıcısı tarafından verilen donelere ve talimatlara uy-gun olarak yapmak.R.6.3.2.Ekip brifingi için bilgileri de kapsayan uçuş har-eket planı ve ATS uçuş planını kalkış meydanındaki uçuş taşıyıcı veya onun mümessiline göndermek. 6.4. Uçuş anında yardımcı olma.6.4.1Alınan uçuş takip mesajları, uçuş planı mesajları ve durum raporlarına göre uçuşun ilerleyişini takip etme-k.6 4.2. Hava taşıyıcısının yer hizmetlerinden sorumlu temsilcisini uçuş ilerlemesi hakkındaki bilgilerden haberdar etmek.6.4.3. Uçuşların, uçuş planına uygun olarak, emin ve ehliyetli bir şekilde yönetilmelerini kolaylaştırmak için is-tendiği ve/veya gerekli zannedildiği zamanda yardımcı olmak.6.4.4. Uçuş VHF menzili içinde dinleyerek takip etmek gerekli yardımı sağlamak6.4.5. Uçuş anında bir aksaklık olduğunda, hava taşıyıcısının yazılı veya sözlü talimatına göre ge-reğini yapmak.6.4.6. Gecikme, yol değiştirme, motor arızası ve benzeri her türlü olayı hava taşıyıcısı tarafından belirtildiği şekilde seyir defterine geçirmek ve haberdar etmek.R.6.4.7. Yapılan anlaşmaya uygun olarak komşu hava kontro-l merkezi