T.C. ADANA BAM 6. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/985
KARAR NO: 2023/398
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: ...
NUMARASI: ... Esas - ... Karar
DAVACI: ...

VEKİLİ: Av...

DAVALI: ...
...
VEKİLLERİ: Av...
Av...

DAVANIN KONUSU: Banka Teminat Mektubunun İadesi
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 05/05/2023
KARARIN YAZIM TARİHİ: ...
Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/12/2019 tarih ve ... Esas-... Karar sayılı kararı ile kurulan hüküm nedeniyle davalı vekilinin istinaf başvurusu ile ilgili yapılan incelemede:
DAVACI VEKİLİ DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE: Müvekkili şirketin, davalının açmış olduğu ... ihale kayıt numaralı ihaleye katıldığını ve imzalanan sözleşme ile davalı kurumun özel güvenlik hizmetleri işlerini yapmaya başladığını, bu ihaleye karşılık müvekkili tarafından davalıya 220.825,00 TL bedelli banka teminat mektubu ibraz edildiğini, sözleşmenin devamında davalı tarafından 03.03.2017 tarihinde müvekkili şirketin yürütmekte olduğu ihalenin tek taraflı olarak feshedildiğini, davalı kuruma ibraz edilen teminat mektubunun iadesi taraflarınca istendiğinde, davalı kurumun KHK hükümlerini de yok sayarak teminat mektubunu irat kaydederek paraya çevrilmesi amacıyla banka şubesine yazı yazdığını, davalı kurumun Kamu İhale Kanunu ve Kamu İhale Genel Tebliğine açıkça aykırı hareket ettiğini, yasal mevzuatın ve KHK hükümlerinin son derece açık olmasına rağmen davalı kurumun teminat mektubunu irat kaydetmeye çalışmasının mümkün olmadığını belirterek, teminat mektbunun paraya çevrilmesi ve irat olarak kaydı kararının dava sonuna kadar durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davanın kabulü ile irat kaydetme kararının yasaya ve usule aykırılık teşkil ettiğinin tespitine ve teminat mektubunun taraflarına iadesine, teminat mektubunun paraya çevrilmesi halinde söz konusu bedelin, bu bedele işletilecek en yüksek reeskont faizi ile birlikte taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI VEKİLİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE, Davacının isteminin hukuka uygun olmadığını, Adana Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü'nün kurumlarına hitaben yazdığı "Faaliyet İzin Belgesi İptali" konulu 03.03.2017 tarihli yazısı ile davacı şirketin, yapılan inceleme ve araştırmalar sonucunda FETÖ/PYD'ye aidiyeti, iltisakı ve irtibatının tespit edilmiş olduğunun ve şirketin faaliyet izin belgesinin bakanlık makamının 01.03.2017 tarihli oluru ile iptal edildiğinin müvekkili kuruma bildirildiğini, Adana Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü'nün davacı şirketle müvekkili kurum arasındaki özel güvenlik hizmeti alımına ait sözleşmenin bu nedenle feshedilmesini ve Özel Güvenlik Şube Müdürlüğü'ne bilgi verilmesini istemesi üzerine müvekkili kurum tarafından davacı şirketle olan güvenlik hizmeti alımına ait sözleşmenin 03.03.2017 tarihinde feshedildiğini, akabinde feshedildiği bilgisinin Emniyet Müdürlüğü'ne bildirildiğini, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 26. Maddesi hükmü gereğince müvekkili kurum tarafından YÖK'e davacı şirketin 2 yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmasının yasaklanması hususunda gereğinin yapılmasını arz eder yazı yazıldığını, bu nedenlerle davacı şirketin özel güvenlik hizmeti verme ehliyetinin ortadan kalktığını, sözleşmenin gereklerini yerine getirmeleri hiçbir şekilde mümkün olmadığını, müvekkili kurumun sözleşmeyi feshinin haklı nedene dayanmakta olduğunu ve teminat mektubunun da iadesinin mümkün görünmediğini, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 20. Maddesinde idarenin sözleşmeyi feshedebileceği hallerin sıralandığını, bu kapsamda Özel Güvenlik Hizmeti veren davacı şirketin terör örgütlerine veya MGK tarafından devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen oluşum veya gruplara iltisakı veya irtibatı olduğu tespit edilen kişilerden kabul edilerek faaliyet izinlerinin iptal edilmesinin 4735 sayılı Kanunun'un 20. Maddesi bağlımında sözleşmenin feshedilerek teminatın irad kaydedilmesinin kesinlikle hukuka aykırı olarak kabul edilmeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI:
" ...davacı şirketin 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu 25. Maddesinde sayılan fiillerinin bulunmaması, ayrıca 2015 yılı itibariyle davacı şirket hakkında 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 11. Maddesi kapsamında ihaleye katılamayacağı ve katılması halinde teminat mektubunun irat kaydedilebileceği bir durumun söz konusu olmaması, öte yandan 678 sayılı KHK'nun 30. Maddesi ile 4734 sayılı Kanunun 11. Maddesine eklenen fıkralardan ihale dışı bırakılacak isteklilerin teminatları hakkında dördüncü fıkrada yer alan (teminatların irat kaydedilmesi) hükümlerinin uygulanmayacağı belirtildiğinden davacının haklı talebi üzerine davanın kabulüne, ... ... Bankası'nın 13.10.2015 tarih, VT-... sayılı 220.825,00 TL bedelli banka teminat mektubunun davalı tarafından davacıya iadesine,"
şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı 12/02/2020 tarihli istinaf dilekçesinde,
Yerel mahkemenin teminat iadesi yönünde verdiği kararın hukuka uygun olmadığını, Adana Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü'nün kurumlarına hitaben yazdığı Faaliyet İzin Belgesi İptali konulu 03.03.2017 tarihli yazısı ile davacı şirketin, yapılan inceleme ve araştırmalar sonucunda faaliyetinin iptal edildiğinin müvekkili kuruma bildirildiğini, davacı şirketin özel güvenlik hizmeti verme ehliyetinin ortadan kalktığını, sözleşmenin gereklerini yerine getirmelerinin hiçbir şekilde mümkün olmadığını, bu durumda da teminat mektubunun iadesinin mümkün olmadığını, davacı şirketin terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen oluşum veya gruplara iltisakı veya irtibatı olduğu tespit edilen kişilerden kabul edilerek faaliyet izinlerinin iptal edilmesinin, 4735 sayılı Kanun'un 20. Maddesi bağlımında sözleşmenin feshedilerek teminatın irad kaydedilmesinin kesinlikle hukuka aykırı olarak kabul edilmemesi gerektiğini belirterek,
Sonuç itibariyle: Yerel mahkemece verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER : İstinaf incelemesine esas:
Yerel mahkemenin dosyası içerisinde bulunan belge ve kayıtlar.
ESASTAN İNCELEME RAPOR SONUCU:
Dava, 4734 ve 4735 sayılı yasa kapsamında davacıyla davalı arasında yapılan, özel güvenlik hizmeti alımına ait sözleşmenin davalı tarafından feshedilmesine bağlı olarak davacı tarafından sözleşme nedeniyle davalı kuruma verilen banka teminat mektubunun iadesi, teminat mektubunun paraya çevrilmiş olması halinde bedelinin ödenmesi talebine ilişkindir.
Taraflar arasında düzenlenen ... İKN ile yapılan 21/10/2015 tarihli sözleşmenin incelenmesinde: İş sahibinin Yükseköğretim Kurumları Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi, yüklenicinin ... ... Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. olduğu, sözleşmenin 01/01/2016-31/12/2018 özel güvenlik hizmeti alımına ilişkin olduğu, yüklenicinin idareye 220.825,00 TL bedelli kesin teminat mektubu verdiği, teminat mektubunun süresinin 31/05/2019 tarihine kadar olduğu, sözleşmenin feshi hususunun 25, 26, 27 ve 28. maddelerde düzenlendiği anlaşılmıştır.
Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nce davalıya hitaben yazılan 03/03/2017 tarih ve 139 sayılı yazıyla, Adana Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü'nün kurumlarına hitaben yazdığı 03/03/2017 tarihli "Faaliyet İzin Belgesi İptali" konulu yazısı ile davacı şirketin faaliyet izin belgesinin iptal edildiği ve sözleşmelerinin iptal edilmesi gerektiği kurumlarına bildirilmiş olduğundan, ilgili yazı ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 20. maddesi ile ilgili diğer hükümleri gereğince sözleşmenin feshedildiğinin davacıya bildirildiği görülmüştür.
İstinaf aşamasında dosyaya ibraz edilen, Adana 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 15/02/2022 tarih, ... E., 2022/60 K. sayılı 23/02/2022 kesinleşme tarihli kararının incelenmesi sonucu, Sanıklar ... ... ve ... ...'nun, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yargılandıkları, sanık ...'nın, ... ... Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti'nin sahibi ve şirket müdürü olduğu, yargılama sonunda her iki sanığın da beraatine karar verildiği görülmüştür.
Emekli Sayıştay Uzman Denetçisi ... ...'dan alınan 21/02/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle, taraflar arasındaki sözleşmenin 21.10.2015 tarihinde yapılmış olması nedeniyle, sözleşme yapılmasından bir yıl sonra 31.10.2016 tarihinde yürürlüğe giren 678 sayılı KHK hükümlerine göre davacının 11. Maddeye göre ihale dışı bırakılmasının söz konusu olamayacağı, ihalenin yapılma ve sözleşmenin imzalandığı tarih itibariyle 678 sayılı KHK'nın 30. Maddesi ile yapılan değişikliği 11. Maddede yer almaması 4734 sayılı yasanın 11. Maddesinin 31.10.2016 tarihinden önceki yani 678 sayılı KHK çıkmadan önceki haline göre de davacı şirketin herhangi bir eksiğinin ve kusurunun bulunmaması ve ihaleye katılamayacak kişilerden olmaması nedeniyle, ihale dışı bırakılmasının mümkün olmadığı, bu kapsamda ihalenin bu nedenlerle davacıya verildiği, Üniversite tarafından davacı şirketle olan güvenlik hizmeti alımına ait sözleşmenin 03.03.2017 tarihinde 4734 ve 4735 sayılı yasalara uygun olmayan bir şekilde feshedilmesi, ayrıca davacının 4735 sayılı yasanın 20, 21 ve 25. maddelerinde belirtilen hususlara aykırı bir durumunun bulunmaması nedeniyle sözleşmenin feshinin ve teminatının iade edilmemesinin usul ve yasaya uygun olmadığı, sonradan çıkan bir düzenlemenin, ancak düzenleme yürürlüğe girdikten sonra yapılacak ihalelere uygulanması gerektiği, kanunların geriye yürümezliği ilkesi gereği, düzenlemeden önceki ihalelere ve sözleşmelere uygulanmasının mümkün olmadığı hususunun genel bir hukuk kuralı olduğu, bu kapsamda teminat mektubunun da